23.2.16

Dawk tat-triq ser jispiċċaw fiha?







1.     L-istatistika li xahar wara xhar qegħda tiġi pubblikata mill-Gvern tindika li hemm żewġ fatturi li jidhru pożittivi.  L-ewwel, l-ekonomija sejra tajjeb ħafna.  It-tieni, li l-impiegi bħala numru qed jiżdiedu u l-persuni bla xogħol qed jonqsu.  Minkejja dan, hemm fatturi oħra fid-dinja mhux tan-numri jew l-istatistika li jindikaw li hemm sitwazzjonijiet li qed jiżviluppaw li hemm bżonn attenzjoni għalihom.



2.     Għad għandna numru sew ta’ persuni li qegħdin jaħdmu f’setturi li nindikaw bħala “prekarjat”, għad għandna parti mill-ħaddiema li jaħdmu fuq bażi “part-time”, kif ukoll għandna iktar bnedmin li qegħdin fir-riskju jew fil-faqar.  Saru xi miżuri mill-Gvern, però dawn mhumiex jindirizzaw il-problema fl-għerq tagħha.  Dawk li huma minn taħt m’aħniex narawhom jitilgħu ‘l fuq.  Il-pakkett tas-salarju li hawn baqa’ l-istess jew nieżel ‘l isfel.



3.     Ilkoll niftakru li kienu saru diversi wegħdi elettorali.  L-ewwel kien hemm li kull min huwa fil-“prekarjat” ser ikollu impieg fiss.  Wara smajna li ser jidħol il-kunċett tal-“living wage”.  Ma’ din smajna wkoll li l-pagi li hemm fl-Unjoni Ewropea ser isiru r-regola.  Kellna wkoll min qalilna li persuni fir-riskju tal-faqar ser jisparixxu.  Dan smajnih diversi drabi.  Sa issa għadu ma sarx.  Biss fil-mument attwali, bil-prezz taż-żejt daqshekk baxx, bil-biljun li ġej mill-Unjoni Ewropea, bil-vantaġġi kollha l-oħra issa huwa l-mument irrepetibbli meta dan kollu jista’ jsir.



4.     Is-sitwazzjoni għall-klassi tal-ħaddiem titlob attenzjoni partikolari fiż-żminijiet komplikati tal-lum li però l-Gvern qiegħed jibgħat barra l-impressjoni li mhix qegħda ssir.  Għandek diġà żewġ fatturi li ma kienux proprju ta’ għajnuna għal dan.  L-ewwel kellek numru esaġerat ta’ persuni li ġew magħżula sempliċement għax parti minn sistema klijentelari biex jaħdmu mal-Gvern u l-korporazzjonijiet tiegħu.  It-tieni, li żdiedu l-ħaddiema barranin mill-Unjoni Ewropea u barra li daħlu biex jagħmlu l-istess xogħol li kienu jagħmlu l-Maltin b’salarji inqas.  Mhux qed ngħidu li taħlit ta’ ideat, ta’ bnedmin b’esperjenzi u formazzjonijiet differenti huwa ħażin imma qed nikkonstataw sempliċement li kien hemm dan l-effett fuq is-suq tax-xogħol.



5.     Meta titkellem fuq madwar 5,000 persuna li daħlet mal-Gvern u madwar 30,000 ħaddiem mhux Malti jew Għawdxi, wieħed jifhem ferm iktar l-impatt tiegħu fuq id-dinja tax-xogħol.  Għal dan, il-Gvern ma jidhirx li qiegħed jieħu xi miżuri biex itaffi, biex inaqqas l-impatt li minnu qed naraw li iktar bnedmin qed jidħlu għas-servizz tal-ekonomija iktar milli, kif għandu jkun il-kontra.  Hemm direttament jew indirettament il-messaġġ li l-istampa l-kbira hija ferm iktar importanti mill-biċċiet iż-żgħar.



6.     Fid-djar, meta titkellem mal-poplu ssib li ħafna qed jifhmu li ma tantx hemm ħeġġa sabiex ikun hemm miżuri fejn id-dħul tal-ħaddiem jiżdied, il-kundizzjonijiet tax-xogħol jogħlew u l-pensjoni tikber verament.  L-eżempji ta’ tixrid ta’ flus fuq konsulenzi varji u tberbiq f’operazzjonijiet skandalużi qiegħed iżid ferm u ferm iktar fid-doża tal-melħ fil-feriti miftuħa.  Hawn issa forom varji ta’ rassenjazzjoni, speċjalment meta diversi huma konxji tal-maġġoranza kbira u qawwija li l-Gvern għandu fil-Parlament.



7.     Tul din il-ġimgħa kelli l-okkażjoni nqajjem dawn il-punti f’dibattitu parlamentari.  Magħhom semmejt ukoll il-pożizzjoni ta’ numru sew ta’ ħaddiema li għandna jaħdmu fil-kumpannija “De La Rue”.  Il-pajjiż ilu jaf mill-1 ta’ Diċembru li għadda li ser jitnaqqsu madwar tlett mitt impieg.  Il-kumpannija Ingliża ddeċidiet li filwaqt li żżomm il-ħaddiema tagħha fl-Ingilterra, fil-Kenja u s-Sri Lanka, f’pajjiżna proprju l-kontra.  Ser tinvesti 21 miljun ewro f’linja kompletament differenti u għax ser tagħmel dan ser jispiċċaw bla xogħol, lura fit-triq, diversi ħaddiema.



8.     F’Diċembru konna smajna lil min iddikjara li ser jintervjeni biex isalva dawn l-impiegi.  Xahrejn u nofs skorruti wara jidher li dan ma seħħx.  Minflok, min hemm irid japplika mill-ġdid biex jidħol fil-ħidma l-ġdida, però ovvjament la hemm garanzija li dawn il-ħaddiema ser jiġu magħżula u żgur mhux forsi ħafna ser jispiċċaw barra.  Dan huwa ta’ nkwiet mhux biss għal dawn il-familji direttament involuti, imma wkoll għall-ħaddiema ma’ kumpanniji oħra li jibżgħu li din ix-xorti tmiss lilhom ukoll.  L-inkwiet, u miegħu wkoll doża ta’ suspett joħorġu għax ilkoll nafu li huwa magħruf li s-salarju tal-ħaddiema tad-De La Rue huwa wieħed li jaqbeż sew fil-valur tiegħu u l-kundizzjonijiet tax-xogħol preżenti jirrispettaw id-dinjità tal-ħaddiem.



9.     Meta għandek parti mill-ħaddiema tiegħek fil-pajjiż li qegħdin fil-prekarjat, jew li jridu jaħdmu part-time ukoll biex ikampaw, ikun żball li tippermetti li aktar jiżdiedu magħhom u jonqsu dawk li qegħdin tajjeb.  Hawn, flok immorru ‘l quddiem, jekk ma jsirx intervent dirett tal-Gvern, ser immorru minflok aktar lura.  Proprju għalhekk qiegħed inqajjem dan is-suġġett.  Għax tul dawn ix-xhur ma smajniex jekk ittiħdux xi miżuri biex dawn l-impiegi jiġu salvati, kif seħħ diversi drabi fil-passat.



10.   Ma smajniex, fost diskors ieħor, jekk kemm-il darba kienx hemm min min-naħa tal-amministrazzjoni li ma jiltaqa’ mal-kumpannija barra minn pajjiżna.  Jekk kienx hemm diskussjonijiet jew pressjonijiet fuq livell iktar għoli jew le.  Jekk il-Gvern fassalx miżuri alternattivi jew huwiex ser iħalli l-affarijiet għaddejjin.  Dan mhuwiex artikolu biex nirbħu xi punti politiċi jew nippruvaw inkerrħu ‘l-Gvern.  Anqas ma huwa f’isem ħaddiema ta’ Union partikolari jew ta’ partit politiku partikolari.  Huwa wieħed li qiegħed jitlob azzjoni ġenwina u risposti diretti.



11.   F’dan għalhekk inqajjem dawn il-punti: l-ewwel, għax il-ħaddiema involuti jixirqilhom li l-Gvern jinżel fil-kamp tal-battalja u jissielet kemm jiflaħ u jista’ għalihom.  It-tieni, għax il-poplu għandu dritt ikun jaf sewwasew x’sar u x’ser isir u x’jista’ jsir.  It-tielet, għax mhuwiex xieraq li dawk li jaħdmu ma’ tat-triq jispiċċaw huma fiha.  Nittama li dan jasal fil-widnejn u quddiem l-għajnejn ta’ dawk li llum għandhom ir-responsabbiltà fuqhom.

No comments: