SEMPLIĊEMENT NIPPRETENDU

1. Numru ta’ drabi niddubita kemm il-klassi politika qegħda tifhem lill-poplu. Forsi, kif jiġri, min imexxi tant qed jiġi assedjat minn talbiet varji u b’immaġinazzjoni mingħand numru ta’ bnedmin fil-kostitwenza, li qed jibni l-impressjoni li dak hu li l-poplu jrid. Tant huwa b’saħħtu dan il-proċess, li jaqta’ barra lil dak li jkun mir-realtà li jgħix fiha. Jaqtgħu minn dawk li huma l-esiġenzi, in-neċessitajiet u l-aspirazzjonijiet tal-bnedmin fuq dawn il-gżejjer. Iġibu f’pożizzjoni li jsir konvint li dak li jgħodd hu kemm “taqdi” nies u tirbaħ jew titlef elezzjonijiet, jew li fuq dan il-“qadi” tiġi elett jew le. Fl-esperjenza politika ta’ oħrajn huwa ċar li dan mhuwiex il-każ.

Prijoritajiet

2. Il-bnedmin iridu, u għandhom ideat li ma jaqblux ma’ dan. Jekk mhux ukoll jiddisprezzaw din it-tip ta’ politika. Il-fatti juru li l-votant ifittex ħajja fejn l-affarijiet ikunu iktar sempliċi. Ifittex amministrazzjoni effiċjenti, ugwali, ġusta u aċċessibbli. Ifittex politiċi li jassiguraw dan u li jibnu biċċa biċċa fuq dak li għandna. Dan fi proċess loġiku li fih dak li mhuwiex jaħdem, dak li huwa manifestament żbaljat, jitneħħa ħalli jinbnew toroq ġodda. Ħafna drabi, fil-ħsieb li wieħed jiġġustifika l-eżistenza politika tiegħu jinbena l-kunċett ta’ proġetti kbar u li jimpressjonaw. Dawk diffiċli għax għandhom bżonn ħafna flus, kuntratti, ħin u kumplessitajiet varji. Xi drabi dawk li jibdew jidhru fil-bidu bħala soluzzjonijiet imma li waqt il-proġett stess isiru diġà irrelevanti.

Iktar minn dan

3. Forsi f’dan, il-punt l-iktar kruċjali jitlaq minn kemm aħna kapaċi nikkomunikaw politikament. Jista’ jkun li l-fatt li ħallejna fuq l-ixkafef tagħna l-kultura klassika nqtajna mil-lezzjonijiet passati li wieħed irid jispjega ċar ħafna dak li jkun qiegħed jipprospetta. Abbandunajna dik l-abbiltà effettiva u diretta li nkunu sempliċi u awtentiċi f’dak li ngħidu li ser nagħmlu. Forsi aktar minn hekk, qtajna qalbna minn dan u rrassenjajna ruħna fil-fallaċja li dan m’hemmx bżonnu. Niftakarni niltaqa’ u nitkellem ma’ politiċi oħra li kienu mhux biss jafdaw fil-bżonn tad-diskors politiku tagħhom, imma kienu wkoll jippreparawh tant li jimmemorizzawh. Hemm kienu effettivi u ġabru warajhom bnedmin varji sabiex bidlu fil-kunsens elettorali u mhux fl-impożizzjoni silenzjuża.

F’dan iż-żmien

4. Ngħid dan f’vesti ta’ riflessjoni u awtokritika ta’ dawk li jien parti minnhom illum. Dan għax meta titkellem mal-poplu, il-ħsieb tiegħu huwa marbut l-iktar mal-ħajja li fiha l-liġi tiġi rispettata u applikata. Ma’ grad qawwi ta’ normalità li fiha l-bnedmin, bir-responsabbiltà, jimxu sewwa. Iħaddmu tajjeb u kif għandhom l-istrumenti legali li għandhom b’responsabbiltà u piż politiku f’idejhom. M’hemmx bżonn spettakli parlamentari. Wisq inqas diskors żejjed u dispreġjattiv. Sempliċi twettiq ta’ dak li kull Stat demokratiku normali jistenna. Meta minflok jara li mekkaniżmi kostituzzjonali mill-iktar ċari u razzjonali jiġu kkumplikati, jiddejjaq. Dan għax huwa żmien differenti milli kellna qabel.

L-istorja

5. F’dan iktar meta wieħed jikkunsidra li proċess kostituzzjonali stabbilit sabiex iġib għaqda nazzjonali jispiċċa kollox barra minn dan. Fl-emendi li saru ftit ilu, hemm issa numru ta’ karigi li fihom hemm bżonn qbil qawwi ta’ żewġ terzi tad-deputati sabiex issir il-ħatra. Bħalissa weħilna fuq il-Prim Imħallef. Daqt ġejja oħra, bħal tal-Awditur Ġenerali, meta ftit ilu konna qbilna fuq il-President tar-Repubblika. Qatt mhu faċli jew tazza ilma biex tiddeċiedi dwar min jokkupa dawn il-karigi li huma, fil-fatt, garanzija tad-demokrazija tagħna. Biss, kif l-esperjenza uriet, huwa iktar sod li bniedem f’dawn il-pożizzjonijiet ikollu l-konfort ta’ tant appoġġ politiku. Mhux biss, imma hemm ukoll l-għarfien li r-responsabbiltà politika li inevitabbilment tiġi, hija maqsuma.

Kull ma jridu

6. Dak li seħħ f’dawn l-aħħar ġranet fl-għażla tal-kariga xejn faċli ta’ Prim Imħallef ma tantx qawwa qalb il-poplu fuq l-abbiltà tal-politiċi. Reazzjoni għall-fatt li dan ma nbediex qabel u ma sarx kif kellu jsir. Fis-sens loġiku li huwa għaqli li min għandu l-piż tal-Gvern jagħżel sew il-passi tiegħu biex iġib il-kunsens li għandu bżonn mingħand min ma jaqbilx. Għandu dan il-bżonn sija, l-ewwel, għall-pajjiż biex juri normalità, stabilità u maturità politika; u t-tieni, għalih innifsu, għax juri li għandu huwa nnifsu wkoll din il-kapaċità politika. Ħadd ma jitwieled b’dawn it-talenti, imma lkoll nafu li jistgħu jinbnew. Nittama li weħilna temporanjament. F’dan nittama iktar li nistgħu nimxu ’l quddiem f’kull kariga li ġejja quddiemna. F’dan proprju, sempliċement nippretendu li l-affarijiet isiru kif għandhom, u jingħalqu daqstant ieħor b’dan il-mod.