Ħidmet il-Gvern

1.    F’dawn is-snin naħdem direttament u internament fiċ-Ċivil ta’ pajjiżna nħossni fid-dmir li nagħmel ftit punti ta’ riflessjoni.  Ma kenitx faċli, nammetti, li minn avukat naħdem u nfendi għal rasi bl-inqas spejjeż amministrattivi possibbli, li nsir parti miċ-Ċivil.  Meta kont ġejt naħdem bħala Segretarju Parlamentari nammetti li ma kelli ebda forma ta’ idea dwar s’xer niltaqa’ verament miegħu f’dan is-settur li l-ħin kollu nirreferu għalih bħala “iċ-Ċivil”.  Qabel dħalt f’dak l-ewwel uffiċċju ġewwa Casa Leoni f’Santa Venera kelli biss impressjonijiet imħallta tiegħu, bejn pożittivi u bejn negattivi.  Ovvjament, dawn kienu osservazzjonijiet imwielda mill-operat legali.  Ma stajtx inqis dawn il-bnedmin minn kif iwieġbu u kemm iwieġbu malajr għall-ittri varji li bħala avukat kont nibgħat.  Altru ħidma normali u altru tara kif ser issib soluzzjoni għad-diversi ogħqiedi li kien ikun hemm.

2.    Niftakar it-tieni jum li dħalt ippreparat għax-xogħol, anzi mimli entużjażmu għalih, quddiem l-ewwel uffiċjal għoli nitlob li l-kompjuter li kien ħalla warajh George Pullicino jiġi nstallat biex nibda naħdem.  Kien tani l-ewwel daqqa: “Isma’, hawn fiċ-Ċivil qiegħed.  L-affarijiet ma jsirux malajr.”  Ma tantx imtlejt b’ammirazzjoni għal dik it-tweġiba u kif kien mistenni, spiċċajt nitlef rasi u minn hawn u minn hemm sa tmiem il-ġurnata kelli kollox installat u lest biex nibda naħdem.  Biss, minn hemm bdejt biċċa biċċa nifhem dak kollu li kien hemm bżonn biex naħdem ma’ dawn il-persuni li għalihom jien kont magħhom temporanjament – wara jiġi ħaddieħor.  Jien nitlaq, huma jibqgħu.

3.    Nammetti wkoll li l-bidu ma kienx faċli anqas għax Segretarju Parlamentari, f’ħafna sens jibqa’ s-Segretarju u mhux iċ-ċentru.  Iċ-ċentru kien u jibqa’ dejjem il-Ministru, minn liema fonti tinħareġ id-direzzjoni u tintrefa’ r-responsabbiltà.  Domt biex fhimt dan.  Domt biex bdejt ninduna li fiċ-Ċivil hemm talenti varji.  Uħud eċċellenti, mentri oħrajn mhux daqshekk.  Il-ħidma ta’ kuljum kienet bdiet tressaqni naħdem inevitabbilment magħhom.  Daqqa fuq ħaġa u daqqa fuq oħra.  Minn hemm bdejt nagħraf kemm xogħol jista’ jsir jekk iċ-Ċivil ikun verament miegħek fir-ruħ u fil-ġisem.  Fhimt il-moħħ amministrattiv.  Mill-ewwel jurik li dak li qiegħed tipproponi huwiex ser jirnexxi, jew le.

4.    Bdejt nara direttament il-kwalitajiet tal-persuni inkarigati u naħdem magħhom.  Għaraft li ċ-Ċivil kien mimli b’persuni kawti, imma intelliġenti.  Bnedmin li huma għas-servizz tal-poplu, li jgħarfu li diversi mumenti ser isibu ruħhom ikkritikati, bil-biża’ kontinwa li dak li qiegħed isir jista’ llum jew għada jispiċċa parti integrali minn xi kontroversja politika tas-sitt ħabbiet.  Iċ-Ċivil jagħraf li hemm ir-regoli amministrattivi li jrid isegwi.  Mhix kwistjoni ta’ dewmien imma ta’ korrettezza.  Jekk hemm bżonn ta’ iktar nies, ta’ xi proġett, wieħed irid isegwi proċess burokratiku imma pożittiv li permezz tiegħu l-volontà politika tiegħek tista’ sseħħ u dan mingħajr il-biża’ ta’ kritika għax koperti.

5.    Ġarrejt f’dawn is-snin dell tqil miegħi.  Ridt noqgħod doppjament, anzi ferm iktar, attent.  Tant drajt iċ-Ċivil li jien stess kont ninsisti magħhom li l-proċeduri jridu jiġu segwiti fid-dettalji kollha tagħhom.  Ma ridt li jkolli xejn anti-Ċivil u kollox kellu jkun konformi mar-regoli.  Dan seta’ jsir b’iktar kjarezza.  Iċ-Ċivil, meta jaħdem mal-politiku li jagħraf l-importanza li tal-ewwel ikun kopert u ma jkunx hemm sogri għalih, jaħdem aħjar.  Mhux biss, imma daqshekk ieħor li wieħed ma jippruvax jaħdem mad-Diretturi Ġenerali, Diretturi, eċċ bil-pilota awtomatiku.  Billi tibgħat l-ordnijiet minn wara l-iskrivanija bl-istess metodi li bihom kienu jagħtu l-impressjoni li qed jaħdmu d-dittaturi tal-lemin, l-affarijiet ma jsirux.  Irid ikollok l-umiltà, il-paċenzja li tiltaqa’ u tifhem.  Tifhem il-problemi ta’ ħaġa u  ta’ oħra u tidħol forċina għalihom fl-isfidi interni.

6.    Meta taħdem direttament maċ-Ċivil tifhem iktar u iktar kemm huwa mimli b’persuni li jridu jaħdmu u jridu jgħinu.  Sibt min kien jipprova jagħti l-gambetti.  Tidrahom u wara ftit iżżommhom f’rasek sakemm huma wkoll jingħaqdu miegħek f’dak li tkun qed twettaq.  F’dawn is-snin irrid ngħid li kelli esperjenza pożittiva.  Tant iltqajt magħhom u huma miegħi li stajt nara din il-ħeġġa u sodisfazzjon fit-twettiq tad-diversi proġetti amministrattivi li vvintajt.  Minn fuq s’isfel sibt ħafna koperazzjoni.  Il-pajjiż jimxi verament bil-ħeġġa u d-determinazzjoni tal-politiku, però dan iseħħ għax hemm iċ-Ċivil kapaċi li jġib fis-seħħ dik id-direzzjoni.  Għalkemm drabi insib kritika ġenerali kontra dan is-settur, naraha bħala waħda mill-iktar inġusta.  Nirringrazzja mill-qalb lil kull min ħadem direttament miegħi.

Intervista fuq il-progamm TVAM

Nhar it-Tlieta, 5 ta' Ġunju ġejt intervistat minn Pierre Portelli u Dr. Joe Mifsud waqt il-programm TVAM li jixxandar kull filgħodu fuq l-istazzjon nazzjonali, TVM. 

Din hija is-silta tal-intervista tiegħi meħuda mill-programm.

Il-laqgħa mal-Prim Ministru fil-Luxol

Dan huwa l-filmat tal-laqgħa mal-Prim Ministru ta' nhar il-Ħadd, 3 ta' Ġunju 2012 fil-Luxol, f'St. Andrews, lejlet il-vot ta' fiduċja li tressaq mill-Prim Ministru fil-Parlament.

Filwaqt li nirringrazzja lil kull min kien hemm u ta l-appoġġ lili u lill-Prim Ministru dak inhar. 

Nistedinkom tarawh.

Kemm għad fadal xi jsir

1.    Tul l-aħħar ġimgħa, ix-xenarju politiku f’pajjiżna kien determinanti sabiex jiftaħ l-għajnejn ta’ dawk li jridu jaraw.  Ta’ dawk id-diversi fil-komunità li għadhom iħarsu lejn il-valur tal-politika nadifa.  Tul kemm ili naħdem f’din l-għalqa, assigurajt kull darba li nkun parti minn dan il-moviment salutari li permezz tiegħu nieħdu ħsieb li l-politika ssir sewwa.  Il-politika ta’ sustanza ssir billi jkollok persuni ppreparati u ffurmati għaliha.  Ir-realtà attwali li ħarġet ferm iktar fil-beraħ qed tibni lilha nnifisha fuq il-fatt li l-partiti għandhom fi ħdanhom persuni li qegħdin hemm għax suppost iġibu l-voti.

2.    Kull partit politiku jrid jagħżel tajjeb il-kandidati tiegħu.  Kull partit, anzi, għandu dmir lejn l-elettorat li jassiguralu li lil min qed jippreżentalu għall-vot u l-kunsens tiegħu huwa tajjeb.  Nippreferi dejjem inqas nies b’iktar sens u sustanza milli nissugraw bil-ħafna esperjenzi li finalment u direttament iħammġu l-immaġini tal-partit.  Għaddejt snin inħambaq fuq dan u m’għandi ebda intenzjoni li noqgħod lura proprju issa.  Nemmen fil-politika li hija strument tajjeb għall-ġid u r-riforma tal-poplu u l-kuxjenza tiegħI mhux ser tagħtini li dan il-bżonn ma nwasslux.

3.    Aħna partit li għandu vantaġġi kbar f’dan ix-xenarju.  Aħna partit li għandu valuri li huma demokratiċi nsara.  Jiġi elett fil-Parlament u jiġi fdat bir-responsabbiltà tat-tmexxija tal-Istat proprju minħabba dan l-element.  Jekk ikun hemm min jaqta’ qalbu, min iċedi, min jaħseb li mhux prattiku li nkomplu nimxu sew f’din it-triq ikun qiegħed jiżbalja.  Ħadd m’għandu jieħu għalih.  Irid l-ewwel jiġi approvat mill-partit mhux fuq bażi ta’ formalità, imma fuq jekk huwiex verament preparat jew le.  Inkella ma nibqgħux li aħna, imma nsiru dak li jaqbel f’mument partikolari.  Nitilfu kull differenza minn ħaddieħor u s-sustanza ta’ mluħitna.

4.    Irridu niġġieldu għall-politika t-tajba.  Irridu nuru li ma fihiex diżunur li taħdem fiha, wisq inqas li hija xi art li fiha jidħlu dawk li m’għandhomx.  Irridu nħajru aktar nies tal-affari tagħhom biex jidħlu f’din l-għalqa.  Il-politika hija għodda għas-sewwa u mhux għaliha nfisha.  Jekk il-poter ma tikkontrollahx issib lilek innifsek maħkum minnu.  Il-poter jaf jittrasforma ruħu f’mostru tant b’saħħtu li l-bnedmin jiġġustifikaw kull azzjoni ħażina sabiex jew jakkwistawh jew inkella jippruvaw iżommuh.  Sfortunatament, l-istorja taċ-ċiviltà umana hija miżgħuda b’eżempji ħżiena ta’ nies li tilfu r-raġuni u l-kuxjenza biex jieħdu l-poter politiku tagħhom.

5.    Għandna ferm iktar x’nagħmlu f’dan il-partit tagħna sabiex nissudawh iktar.  Il-fiduċja tal-poplu tikber fina skont il-kandidati tagħna.  Tikber għax il-Partit Nazzjonalista assigura dejjem li jagħti lura lill-pajjiż miżuri tajba mhux reazzjonarji.  Proprju fuq dan li aħna għandna partit li għandu kap tajjeb, wieħed mimli b’ideat u valuri li jġibhom fis-seħħ.  Lawrence Gonzi huwa l-bniedem li f’dawn id-diffikultajiet baqa’ jżomm lilu nnifsu sod.  Baqa’ ppreparat għal diversi eventwalitajiet.  Prim Ministru li ra quddiemu dak li ħadd qablu ma ra.  Il-kriżi ekonomika, il-gwerra ċivili Libjana u issa dak li qiegħed iseħħ u jiżviluppa fil-Parlament.  Proprju għax huwa persuna ffurmat u ppreparat tajjeb li baqa’ għaddej jaħdem u jagħti lura l-frott.

6.    Għalkemm m’għadnix nokkupa iktar il-kariga ta’ Ministru, rrid nassigura lilkom il-qarrejja tagħna li ser nibqa’ impenjat naħdem u nassisti fil-partit.  Impenjat sabiex minna ssir is-sewwa.  Sabiex inkomplu naħdmu biex dan il-poplu jkollu tmexxija tajba.  Ikollu tmexxija li tiggarantixxi li l-bniedem huwa ċ-ċentru tagħha.  Tassigura li l-valuri umani, id-dinjità tal-bniedem ma jiġu qatt issagrifikati fuq l-artal tal-politika żbaljata.  Għad fadlilna ħafna x’nagħmlu, ma hemmx dubju.  Għalhekk inħajjar iktar lilkom tersqu ‘l quddiem biex tgħinu f’dan il-proġett importanti.  Inkomplu nissudaw il-valuri demokratiċi nsara tagħna.  Inkomplu nkunu ta’ servizz għan-nies.  Inkomplu naraw li l-pajjiż jibqa’ jkollu tmexxija onesta, determinata u ppreparata.  Tmexxija tal-Partit Nazzjonalista li tipproteġi u tkabbar il-ġid u mhux li tkisser dak li għandna.

It-tieni parti tad-diskors tiegħi fil-Parlament

Din hija t-tieni parti tad-diskors tiegħi fil-Parlament fis-seduta ta' nhar l-Erbgħa 30 ta' Mejju 2012 li matulu komplejt tajt rendikont tax-xogħol kollu li sar mill-Ministeru tal-Intern fl-aħħar erba' snin u tajt prova kemm il-mozzjoni tal-Oppożizzjoni kienet bla bażi.

Wara d-diskors tiegħi hemm ukoll dak tal-Prim Ministru Lawrence Gonzi.

Nistedinkom tisimgħuh, għalkemm huwa kemmxejn twil.

Biex tisimgħu il-clip, ikollok bżonn il-plugin neċessarju, bħal Quicktime. Imbgħad kemm tagħfas fuq il-buttuna tal-"play"

Unur meritat

1.    Fost id-diversi kwistjonijiet li tul din il-ġimgħa pajjiżna ra quddiemu għall-ewwel darba fl-istorja, kien hemm aħbar li ftit ingħatat l-importanza li verament kienet tistħoqqilha.  Ngħid dan fid-dawl ta’ ħafna ġid u valur li għandna bħala poplu li ftit nindunaw jew nirrealizzaw.  Id-dinja tagħna, l-inkwiet tal-problemi li nġorru ma jħalluniex naraw biżżejjed kemm fil-fatt aħna għandna biex niftaħru.  Il-poplu Malti u Għawdxi huwa wieħed Ewropew.  Hu wieħed minn dawk li mertu tal-pedamenti li r-reliġjon Kattolika ħalliet u għadha tagħti, illum qiegħed fuq quddiem.  Fuq quddiem sabiex iwettaq is-sewwa u jiżra’ ż-żerriegħa li tagħti l-frott il-bnin.

2.    Kienet deċiżjoni tajba li nidħlu fl-Unjoni Ewropea.  M’aħniex ħut barra mill-ilma imma fil-post li nħossuna komdi fih.  Il-Ħamis filgħaxija, wara li dehert fil-programm “Bondi+”, reġgħu ġew quddiemi d-diversi laqgħat, inkontri, ħbiberiji u konoxxenzi li l-Unjoni Ewropea tatni.  Ftakart f’kemm għamilt battalji politiċi fil-oqsma tal-intern, l-immigrazzjoni u l-ġustizzja.  Xi mindaqqiet bdejt waħdi, però ħafna drabi sibt lili nnifsi mdawwar b’allejati.  Il-vantaġġ tal-Unjoni hu l-użu tar-raġuni.  Meta tersaq bil-fatti ssib li hemm bibien li l-ewwel jibdew jitbexxqu u wara jinfetħu.

3.    L-Ewropa hija l-art naturali tagħna.  M’għandix inkun, u f’ebda mument ma ħassejtni inferjuri għal xi ħadd.  Affrontajt, ikkonfrontajt bid-doża ta’ kuraġġ u determinazzjoni li kien ikolli f’idi għall-ġid tal-pajjiż.  Ċert li kull min jieħu sehem jagħraf il-ġid ta’ din l-esperjenza.  Waħda fejn bir-raġuni, bil-konvinċiment u l-persważjoni tasal fejn hu possibbli.  Tuża r-raġuni fl-ambjent naturali tiegħu għax taf li fuq in-naħa l-oħra nies ta’ intelliġenza u esperjenza għandek.  Kull kelma li tgħid jew li tingħadlek taf li ssir b’għaqal u b’viżjoni li trid tagħraf taqbad u twieġeb għaliha.  Inkella titlef opportunità u dak li jista’ jsir titilfu.  Niftakarni nasal ma’ numru ta’ ministri.  Uħud wara xhur, oħrajn mad-daqqa t’għajn.  Diversi sirt nafhom u saru jafuni tant li biex nifhmu l-punti ta’ xulxin anqas nitkellmu ma’ kien ikollna l-bżonn.

4.    Din l-esperjenza politika stajt nidħol għaliha għax infetħu l-bibien tal-Unjoni Ewropea minn ħaddieħor.  Din il-ġimgħa, Eddie Fenech Adami ġie onorat bil-medalja “Robert Schumann”.  Unur prestiġġjuż però mhux sempliċement dekorattiv imma ferm u ferm iktar minn hekk.  L-unur huwa dikjarazzjoni tal-valuri nsara u Ewropej li l-President Emeritu ta u għadu jagħti.  Għalija li għandi x-xorti li nafu nagħraf dejjem iktar l-ankra ta’ ideat, ħsibijiet u viżjoni fit-tul li ħaddan.  Bniedem li qabel u wara l-poter baqa’ dak li jrid jifhem bir-raġuni, jaqra, jirrifletti u jitkellem.

5.    Eddie Fenech Adami kien passaport għalina.  Dikjarazzjoni ta’ pożizzjoni li kull min kien jiltaqa’ miegħu immedjatament jagħraf.  L-intelliġenza, għaqal u preparazzjoni tiegħu kienu ċari għal kull min fl-Ewropa jarah u jkellmu.  Meta pajjiżna beda jidħol u jipparteċipa fit-triq lejn l-Unjoni Ewropea ma kellniex bżonn nagħmlu xi prova partikolari, xi trattat, xi dikjarazzjoni ġuramentata.  Kien biżżejjed li jidher hu għalina. 

6.    Il-persuni li ltqajt magħhom iktar ‘il quddiem kollha kellhom opinjoni eċċellenti tiegħu, kienu x’kienu l-ideat jew il-partiti politiċi tagħhom.  Għalhekk, l-għoti ta’ dan il-ġieħ lil Eddie Fenech Adami kien mill-iktar naturali.  Sfortunatament, ma stajtx nattendi għaċ-ċerimonja billi kelli x’nipprepara.  Biss, minn dak li rajt u smajt jidher ċar li kienet ċerimonja unika.  Unika mhux biss fir-rikonoxximent, imma wkoll għall-fatt li saret ġewwa pajjiżna.  Il-pajjiż għandu t-tajjeb u l-ħażin tiegħu.  Hekk ukoll il-politika li għandha d-dellijiet tagħha.  Eddie Fenech Adami kellu karriera politika twila ħafna.  Ma hemmx dubju li l-maġġoranza tal-poplu tirrikonoxxi dan u għarfet li l-Ħadd li għadda unur meritat ingħata.

L-intervista tiegħi fuq Bondi+ ta' nhar il-Ħamis

Għal min ma raħx, qed intella post b'silta mill-programm  Bondi+ li xxandar fuq l-istazzjon tat-televiżjoni nazzjonali TVM il-bieraħ filgħaxija fejn tajt intervista qasira lil Lou Bondi qabel il-bidu tad-diskussjoni

Nistedinkom tarawh.