L-poter jew tikkontrollah jew jirkbek.

1.            Mhux kull persuna jersaq lejn il-poter bl-istess mod u manjiera.  Hemm min jirnexxilu jżomm il-poter f’idejh u jużah tajjeb għall-oħrajn.  Hemm oħrajn li minflok iħallu lilhom infushom jinħakmu mill-poter.  Tagħrafom fil-ħidma tagħhom, fil-mod ta’ kif iġibu ruħhom mal-oħrajn u magħhom infushom.  Il-poter politiku jitla’ għarżl ras ċerti nies, ma hemmx dubju.  Anqas ma hemm dubju li l-poter ta’ kull forma, f’kull livell, f’kull settur jibdel ‘il-bnedmin.  Ma tiskantax, anqas, kif min jinħakem ikun wara jrid jinħakem.

2.            Kull pajjiż, kull poplu, għandhom l-esperjenzi partikolari tagħhom.  Żgur mhux forsi li diversi għażlu li jkollhom sistema demokratika u għażlu li jkollhom waħda li taħdem u tkun soda proprju sabiex il-poter jiġi kontrollat.  Dittatorjati varji għandhom linja waħda komuni: dik ta’ bnedmin li jinħakmu u jaħkmu bil-velenu li l-poter jagħti.  Il-poter politiku huwa neċessarju sabiex poplu u pajjiż jimxu ‘l quddiem.  Biss dan irid ikun ikkontrollat.  Id-demokrazija hija l-għodda għal dan.  Ħadd ma għandu jkollu l-poter kollu f’idejh imma dan għandu jkun maqsum ma’ oħrajn.

3.            Tul dawn l-aħħar snin li pajjiżna sar indipendenti u repubblikan, il-maġġoranzi parlamentari kienu f’din id-direzzjoni.  Anzi kellna iktar żmien bi gvernijiet fejn il-maġġoranza parlamentari kienet biss ta’ siġġu.  Il-bilanċ hemm kien.  Biss, wara l-aħħar elezzjoni ġenerali dak il-bilanċ, dik is-sistema li kellna inbidlet ta’ taħt fuq.  Wara Marzu 2013 qomna għal parlament fejn il-maġġoranza kibret għal disa’ membri.  Maġġoranza assoluta tal-voti li ġiet rappreżentata b’rappreżentanza akbar minnha fil-Parlament.

4.            Dik kient ir-riżultat tal-espressjoni ta’ ġudizzju elettorali.  Biss ngħid li l-maġġoranza tal-poplu, għalkemm ivvota għal gvern differenti u wieħed iktar stabbli minn ta’ qabel, ma pprevediex ir-riżultat sproporzjonat li kellna.  Kien hemm sens ta’ reazzjoni, kif ukoll ta’ aġir li fih il-pajjiż iddikjara li lest jagħti opportunità lill-partit li kien ilu fl-oppożizzjoni.  Biss ngħid li kieku diversi votanti setgħu jipprevedu x’ser iseħħ kienu joqogħdu iktar lura u attenti.  Illum, wara dan ir-riżultat, inevitabilment il-pajjiż għandu Gvern li tant jaf li huwa b’saħħtu li ma għadux daqshekk lest li jisma’ vuċijiet differenti.

5.            Inevitabbli għax ftit huma dawk ippreparati u lesti minn qabel sabiex il-poter ma jużawhx kif qiegħed jiġi wżat illum.  Hawn sakra fuq naħa u ġustifikazzjoni kontinwa mhux f’x’inhuwa sewwa jew le, imma fil-fatt biss li qegħdin fil-poter.  Il-pajjiż jaf li aktar ma qegħdin immorru, aktar ser naraw żieda fl-użu tal-poter.  Iktar ser naraw aġir arrogranti fejn l-ispazju għall-użu tar-raġuni ser jibqa’ jonqos.  Il-pajjiż jemmen li r-raġuni ma tridx forza imma min ikollu poter kbir u qawwi jispiċċa jaħseb li għax għandu l-poter f’idejh għandu r-raġun f’kollox.

6.         Din is-sena li għaddiet rajna lista twila ta’ deċiżjonijiet li huma marbuta u bbażati fuq ħaġa waħda: il-poter, u ebda forma ta’ raġuni.  Il-Gvern kibritlu rasu waħda u tajjeb.  Qiegħed jaġixxi b’arroganza politika li ftit kienu b’xi mod jimmaġinaw li qatt ser jerġgħu jaraw.  Dan kien u ser jibqa’ perikoluż, mhux biss fih innifsu, imma iktar u iktar għax il-prospett ser ikun li d-doża tikkarga fis-snin li ġejjin.  Il-leġislatura hija twila, ma hemmx dubju, u dak li rajna f’sena min jaf x’ser naraw minnu f’ħames snin.

7.            Dak li nbeda llum ser jikkomplika iktar ruħu jekk kemm-il darba l-Gvern ma jirċevix messaġġ ċar.  Il-poter ser jibqa’ jitla’ għal ras ċerti nies jekk kemm-il darba l-elettorat ma jerġax isib l-ekwilibriju neċessarju biex tinħadem tajjeb id-demokrazija tagħna.  Huwa minnu li l-Partit Nazzjonalista bena l-istituzzjonijiet demokratiċi u dan bl-appoġġ ċar tal-maġġoranza tal-pajjiż, biss il-gvern li juża l-poter assolut b’dan il-mod allura passi lura sejrin naraw.

8.            Il-Gvern għandu jifhem li l-poter li għandu ma jistax jibqa’ jużah kif inhuwa.  Dan jista’ jseħħ f’dan il-mument.  Għax dawn l-elezzjonijiet qed jagħtuna opportunità sabiex il-poter jerġa’ jiġi lura fid-dinja sħiħa tad-demokrazija.  Opportunità sabiex min għandu l-poter jifhem li għandu dan f’isem il-poplu u mhux għax għandu xi privileġġi ġejjin minn setturi oħra.  Il-poter irid jiġi kontrollat, għax mhix il-forza li tagħti r-raġuni iżda hija r-raġuni li m’għandhiex bżonn forza.

Il-Eurostat tikkonferma li r-rata tal-qgħad f’Malta żdiet.

Ċifri tal-Eurostat juru li f’pajjiżna l-qgħad qiegħed jiżdied b’rata allarmanti. Mir-raba’ l-inqas pajjiż bl-inqas rata ta’ qgħad fl-Unjoni Ewropea, taħt Gvern Laburista pajjiżna sar is-sitt l-inqas pajjiż f’Unjoni Ewropea b’6.8%.

Dan qalu l-Kap tal-Partit Nazzjonalista Simon Busuttil waqt konferenza tal-aħbarijiet konġunta flimkien mal-kandidat tal-Partit Popolari Ewropew (PPE) għall-Presidenza tal-Kummissjoni Ewropea Jean-Claude Juncker, fid-Dar Ċentrali tal-Partit Nazzjonalista.

Juncker serva bħala Prim Ministru tal-Lussemburgu għal kważi 19-il sena u kien l-aktar mexxej ta’ Gvern li dam jattendi l-Kunsill Ewropew. Bħala mexxej ta’ pajjiż żgħir bħal Malta, Juncker bena relazzjoni eċċellenti ma’ pajjiżna fis-snin li għaddew.

Simon Busuttil qal li hu meħtieġ li l-Gvern jiffoka aktar fuq il-ħolqien tax-xogħol u jara li r-rata ta’ qgħad tonqos u mhux tiżdied. Iż-żieda fil-qgħad li ġiet rappurtata mill-Eurostat illum tmur kontra kull xejra fl-Unjoni Ewropea. Saħansitra pajjiżi li ntlaqtu ħafna aktar bil-kriżi internazzjonali, bħal Spanja u l-Portugall, issa qegħdin jaraw tnaqqis fil-qgħad. F’Malta l-qgħad qiegħed jiżdied xahar wara l-ieħor.

Il-Kap tal-Partit Nazzjonalista qal li għall-ewwel darba l-Partit Nazzjonalista jista’ jtella’ tliet siġġijiet fil-Parlament Ewropew. It-tielet siġġu huwa kruċjali għal jekk Jean-Claude Juncker isirx President tal-Kummissjoni Ewropea minħabba li d-distakk bejn il-Partit tas-Soċjalisti u l-Partit Popolari Ewropew huwa wieħed żgħir ħafna.

Jean-Claude Juncker iwissi lil Muscat dwar is-sitwazzjoni tal-qgħad f’Malta

Min-naħa tiegħu il-kandidat għall-Presidenza tal-Kummissjoni Ewropea Jean-Claude Juncker qal li l-Prim Ministru Joseph Muscat irid joqgħod attent ħafna biex iċ-ċifra tal-qgħad ma tkomplix tielgħa u taqbeż is-7%. “Jekk jiġri hekk ikun hemm periklu li jintilef il-kontroll tal-qgħad. Malta trid tħares lejn min hu aħjar minnha u tipprova tniżżel ir-rata tal-qgħad,” qal Jean-Claude Juncker.

“Dejjem emmint li l-post naturali ta’ Malta huwa fl-Unjoni Ewropea,” sostna Juncker. Hu qal li Malta, bħal-Lussemburgu, huwa pajjiż żgħir u għaldaqstant jeħtieġ li tingħaqad ma’ pajjiżi żgħar oħrajn ħalli jkunu aktar kapaċi jiddefendu l-interess tagħhom u jikkonvinċu pajjiżi ikbar.

Jean-Claude Juncker qal li jrid Ewropa aktar magħquda u b’saħħitha. “Darba għal dejjem nixtieq li tinqered ir-rivalità u d-diviżjoni bejn in-Nofsinhar u t-Tramuntana.” Hu enfasizza li l-Ewropa teħtieġ tadotta politika li toħloq ix-xogħol. 

Barra minn hekk, hu jemmen li l-Unjoni Ewropea trid tadotta sistema politika komuni dwar l-enerġija.

Is-slogan elettorali li qed juża Jean-Claude Juncker għall-kandidatura tiegħu għall-Presidenza tal-Kummissjoni Ewropea hu “Esperjenza, Solidarjetà, Futur”.

--

Uffiċċju Informazzjoni

Partit Nazzjonalista

Riskji u prudenza.

1.         Id-dinja timxi 'l quddiem numru ta’ drabi bl-għażla t-tajba, bejn il-bilanċ neċessarju li jitwieled minn dak li r-riskju u l-prudenza jitolbu.  Is-settur kummerċjali, imprenditorjali jaf ferm iktar fuq dan għax jaf li  min jieħu d-deċiżjonijiet it-tajba fl-aħħar mill-aħħar jispiċċa jafferma ruħu.  Jispiċċa wkoll fil-mira tas-suċċess, tal-għira min-naħa l-oħra però finalment jispiċċa jistabbilixxi linja ta’ gwida għal min irid jirnexxi.  Jirnexxi għalih innifsu, għall-vanaglorja personali nkella sabiex ikun ta’ ġid għall-proxxmu.  Is-settur tal-kummerċ fih l-elementi partikolari tiegħu, però m’huwiex possibbli, anzi żbaljat għal kollox li dak li hu tajjeb għan-negozju jiġi riprodott f’setturi oħra, fosthom dawk soċjali, politiċi jew reliġjużi.

2.         Id-dinja tagħna tittrasporta malajr min-naħa għall-oħra tal-globu dak li jidher bħala suċċess mingħajr ma ssir analiżi fil-fond ta’ dak li jkun qed jiġi dikjarat.  Il-medja, li aktar minn qatt qabel qegħda tinbidel minn strument ta’ informazzjoni, saret parti minn organizzazzjoni kummerċjali komplikatissima.  Min għandu f’idejh il-mezzi tax-xandir, min huwa l-proprjetarju jew għandu sehem fihom iħares l-interessi tiegħu billi fuq naħa jilmenta dwar dak li jista’ jnaqqaslu mill-ġid ekonomiku u fuq in-naħa l-oħra jżid fit-tifħir tal-abbiltà sħiħa tal-kummerċ tiegħu.  Il-valur oriġinali tal-gazzetti u tal-mezzi l-oħra qiegħed, matul dawn is-snin, jintilef u jiġi sagrifikat. Pass li miegħu qiegħed iġib reazzjonijiet soċjali u umani li mhux qed nanalizzaw biżżejjed.

3.         Il-ġenerazzjoni ta’ dawk bħali li għandhom arloġġ intern li f’ħin partikolari jixgħelu l-mezzi tat-televiżjoni qed tintilef.  Aktar ma jgħaddi żmien aktar għandek persuni li jaraw l-aħbarijiet li jridu huma minn fuq il-vantaġġi kollha tal-internet, mingħajr ma għandhom limitazzjonijiet ta’ ħin.  Il-forma  li għadna għaddejjin minnha b’mezzi li jridu jpinġu kollox mod jew ieħor, li jmeru l-fatti u l-verità ser iwassal għal iktar ġenerazzjonijiet maqtugħa u distakkati minn dak li inhuwa għaddej. Protesta kontra l-gidba, waħda kontra t-tgħawwiġ tal-fatti, il-poplu qed jibda jirribella kontra din l-manipulazzjoni..  Jaffermaw iktar il-bgħid tagħhom minn parteċipazzjoni attiva fid-demokrazija tagħna.  Inaqqsu aktar ir-rapport bejn min imexxi u min jivvota għat-tmexxija proprju għax qed nispiċċaw niġu identifikati bħala parti minn din il-ħidma żbaljata.

4.         It-teknoloġija għalhekk tidher li għandha l-iżvantaġġ li qegħda telimina barra, tnaqqas u ċċekken id-dimensjoni soċjali u interattiva.  Jidher li l-bniedem qiegħed jafferma dimensjoni ta’ indipendenza ġdida, differenti minn dak li rajna qabel sabiex jibqa’ jżomm l-ispirtu liberu tal-verità u mhux tal-gidba.  Dan jimmerita aktar spazju liberu minn dak li ġej minn qabel.  Distinzjoni ta’ attitudni lejn il-ħajja politika, pubblika, li trid, turi lilha nnifisha iktar bħala mekkaniżmu ta’ difiża minn waħda pro-attiva jew reazzjonarja.  Hemm issa ġenerazzjoni li qegħda tiddistakka ruħha f’dinja oħra, f’waħda li m’għadhiex tappartjeni. Waħda li trid tibdel mingħajr ma tibdilha hi, li tridha tinbidel waħedha.

5.         Ir-riskju ta’ kull min jgħix fil-ħajja huma hemm, ma jinbidlux, hija x’inhija l-pożizzjoni, però qishom jiżdiedu f’dan ix-xenarju ġdid li qiegħed jiżviluppa quddiemna.  Forsi wasal iktar iż-żmien li nanalizzaw dak li sejrin għalih, x’soċjetà ser tkun qegħda tiffunzjona fuq dawn il-Gżejjer jiddependi minna.  Kemm aħna preparati sabiex inħarsu ‘l quddiem u kemm aħna qed nippreparaw lil ta’ warajna għad-dinja li ġejja.  Il-prudenza fejn qegħda teħodna, jew għax hemm din l-indifferenza, jew l-inabilità dikjarata li naffrontaw tajjeb dan kollu, x’riskji deħlin għalihom ta’ warajna. F’mumenti ngħid sejrin lejn rivoluzzjoni kontra l-manipulazzjonijiet li nbdew mal-Pravda.

6.         Hemm bżonn issir analiżi tajba, però kemm aħna lesti jew preparati hija fid-dubju.  Dubju għax drajna wisq f’atmosfera fejn ir-responsabbiltà personali hija maqtugħa mill-impatt tagħha tas-soċjetà kollha.  Daħlet wisq magħna ċerta indifferenza bażata fuq kunċett aridu ta’ tolleranza, f’dak li ser ikun għada pitgħada l-effett negattiv ta’ aġir mhux sempliċement anti-soċjali, imma bażat fuq l-egoiżmu materjali.  Hemm kultura li ġejja li qed tipprova ssir prevalenti fejn l-altruwiżmu jinqatel.  Uħud jistgħu jsejħulha “sotto-kultura”, però din hija movement ta’ ħsieb li huwa distakkat mill-passat u fl-istess ħin magħġun fiċ-ċirkostanzi speċjali li t-teknoloġija moderna qegħda tagħti. Forsi qed ninterpretaw ħażin l-affarijiet f’kunċetti antiki u m’aħniex nifhmu li hemm protesta silenzjuża.

7.         Il-ħajja tagħna llum u għada trid tiġi bbażata fuq prinċipji etiċi li t-trapass taż-żmien rendihom mezzi, strumenti, pedamenti li wasslu għall-bini tas-soċjetà demokratika, għall-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali.  Biss, biex tasal hemm irid isir mill-bidu, kważi mill-ġdid, il-proċess ta’ persważjoni, awto-kritika u rivalutazzjoni interna.  Dan it-trapass ta’ ideat irid isir sabiex nittrażmettu dak li għandna għal ta’ warajna.  Wisq ġenerazzjonijiet ġew esposti għal ideat żbaljati u negattivi li wassluhom sabiex jiddubitaw minn dak li għandna. Dan ġej kollu minn użu żbaljat ta’ mezzi ta’ informazzjoni, edukazzjoni u verità. Hemm riskji li sejrin għalihom, però hemm il-bżonn li bil-prudenza ngħarfu lura dak li għandna.

Danl-artikolu kien deher fl-Illum fil-25 ta April 2010.

L-Appuntament.

1.         Il-jiem ta’ l-Għid il-Kbir li jibdew mar-Randan huma mimlijin b’ħafna.  Kull ġurnata hija pass ‘il quddiem lejn formazzjoni interna aqwa.  Il-bniedem għandu fih il-bżonn li jieqaf jaħseb.  Jirrifletti fuq il-ħajja, l-iskop tagħha u sehemu f’dak li jkun għaddej hu minnu.  Hemm dan il-bżonn li kull persuna tħoss mingħajr ma tagħraf dejjem u meta twettaq dan, meta effettivament jirnexxilha tgħarbel, toħroġ iktar iffukata, ippreparata u b’paċi interna.

2.         Ħafna drabi nsibni tajjeb ninqata’ minn kollox f’jumejn ta’ rtir.  Biss, din is-sena kienet impossibbli li nilħaq dan u għalhekk ikkumbattejt nipprova nsib rokna ta’ riflessjoni.  Il-bniedem qisu ma jagħrafx kemm għandu dan il-bżonn li jqis dak li huwa verament importanti f’ħajtu.  Jintilef fil-ħidma attiva ta’ kuljum li tneħħilu mill-ħin għad-disposizzjoni.  Anzi, għal uħud lanqas biss tokkorrilhom li għandhom ifittxu dan l-ispazju.

3.         Il-ħsieb fuq l-iskop tal-ħajja fih ħafna x’wieħed iżomm quddiemu.  Il-bniedem jintilef bejn li jfittex il-verità, li jsibha verament u li jaċċettaha.  Kemm huwa lest jidħol għal dan il-proċess irid jara hu.  Jista’ ma jfittixx il-verità u joħloq waħda għalih innifsu.  Jista’ wkoll jaħrab minnha proprju għax ma jistax jifhimha jew, għalkemm jagħrafha, ma jridx jaċċettaha.  Però jingħad x’jingħad hemm qegħda.  Il-verità ma tidħakx bik imma tiggwidak, l-importanti li ssibha.

4.         Tul dan ir-Randan sibtni diversi mumenti nirrifletti proprju fuq il-verità fil-proċess lejn il-kundanna.  Il-kliem ta’ Pilatu, li jdur jistaqsi “x’inhija l-verità?” quddiem dak li jiddikjara Sidna Ġesù Kristu ħallewni naħseb ħafna iktar mis-soltu.  Il-punt fil-konversazzjoni jew interrogazzjoni jitla’ iktar ‘il fuq, quddiem il-kliem ta’ Kristu li Hu ġie fid-dinja sabiex iġib il-verità kienet milqugħa minn reazzjoni xettika.  Dawn id-domandi li Ponzju Pilatu għamel, ħafna mumenti nsibu lilna nfusna nqegħduhom lilna nfusna jew lill-oħrajn.  Il-bniedem isib ruħu fid-diffikultà li jifhem li hemm verità u li jista’ jidħol fi proċess ta’ analiżi sabiex isibha.

5.         Hemm min isibu iebes f’din it-triq jew li jaqbadha jew, jekk daħal fiha, li jkompliha.  Meta però jieqaf jaħseb u jagħti valur lill-fatt li diversi bnedmin qablu qabdu l-kliem tal-Vanġelu jmexxihom f’ħajjithom, allura jifhem li hija inevitabbli.  Ma jistax joqgħod lura u ma jippruvax almenu jifhem li Kristu, għax kien bniedem, ġieb miegħu messaġġ għalih.  Hekk jinqata’ mit-tentazzjoni faċli li jqis lil dawk il-pariri, dawk l-ideat bħala ġabra dedikata lill-ispirti perfetti, lill-anġli u mhux għalih.

6.         Dan jaqbad iktar art meta ftit ilu sibtni ndur nara mużew b’numru sew ta’ oġġetti li l-età repubblikana u imperjali Rumana ħallitilna.  Il-kitba fuq l-oqbra, f’ġenerazzjonijiet ta’ miljuni ta’ persuni mingħajr ma ridt ġibitni nirrifletti fuq il-ħajja.  Fuq dan iċ-ċiklu tal-ħajja, ta’ dawk li telqu qabilna li ġisimhom spiċċa, li għadamhom intilef u kif hemm oħrajn fil-preżent.  Tieqaf taħseb, tammira ċiviltà, imma fl-istess ħin tifhem iktar l-appuntament mal-ħajja li kull bniedem irid f’mument jew ieħor jiffaċċja.

7.         Bħalma telqu l-miljuni ta’ qabilna, hekk nitilqu aħna wkoll.  Hemm dak l-appuntament bejn il-ħajja u dak li hemm warajha.  U f’dan il-messaġġ nisrani huwa dak li jindika b’mod ċar li hemm il-mument ta’ l-eternità.  Il-prospett ta’ l-eżistenza fl-eternità twaqqaf lil dak li jkun.  Twaqqfu jifhem li hemm din ir-realtà, din il-verità li jrid jgħaddi minnha.  Kemm jaċċettaha jew le huwa determinanti għalih innifsu.  Ħajtu tieħu sens ieħor, anzi aqwa, tieħu l-iskop u l-valur li għalih issawret.  L-Għid il-Kbir huwa dan.  Appuntament ta’ kuraġġ mhux ta’ dlam, wieħed li jeħodna sabiex ngħixu aħjar, ngħixu l-ħajja f’dak li hija, għas-servizz tas-sewwa.  L-appuntament ta’ kuljum marbut mal-preparazzjoni għall-appuntament finali.

Dan l-artikolu kien deher fil-harga tal-Mument tal-4 ta April 2010.

Fil-Linja t-Tajba.

1.         Il-Partit Nazzjonalista m’huwiex wieħed nieqes minn ruħ fil-politika.  Jaf liema huma l-prinċipji tiegħu u m’għandux biża’ li japplikahom fil-ħajja tiegħu. Għandu miktuba b’ittri ċari li jħaddan il-prinċipji demokratiċi nsara u ilu jagħmel dan mingħajr biża’. Drabi niġu kkritikati li tlifna din l-viżjoni. Uħud iressqu ideat bażati fuq il-ħsieb li tlifna r-rotta jew qed niżbaljaw fil-prijoritajiet, però l-eventi tal-ħajja juru li dan m’huwiex minnu. M’huwiex minnu li tlifna r-ruħ soċjali tagħna jew li ma għadniex naraw il-ġustizzja soċjali bħala l-ġebla tax-xewka ta’ ħidmitna.

2.         Ngħid dan għax tul dawn is-sentejn ġejna mqegħda diversi drabi fid-dubju fuq dak li konna u għadna qegħdin inwettqu sabiex il-pajjiż joħroġ mid-diffikultajiet finanzjarji u ekonomiċi li ġew fuqna minħabba l-kriżi tal-Lehman Brothers. Għalkemm mhux kulħadd apprezza, ma morniex lura mill-prinċipju tagħna li l-ekonomija qegħda hemm għas-servizz tal-bniedem u mhux il-kontra. Għażilna wkoll li min jaħdem ma nħarsux li nagħtuh rimedju temporanju fejn l-Istat jagħti iktar benefiċċji li, għalkemm jistgħu jkunu ta’ għajnuna, però m’humiex is-soluzzjoni fit-tul iżda li naraw kif nipproteġulu l-impjieg tiegħu jew nipprovdulu ieħor.

3.         Fil-fatt, kuntrarjament għal dak li għamlu pajjiżi oħra, tul is-sentejn li għaddew ħadna ħsieb li nissudaw u nagħtu appoġġ lil dawk il-kumpaniji li kellhom diffikultajiet. L-aġir governattiv kien u rnexxilu jkun indirizzat sabiex jinżammu l-postijiet tax-xogħol u jiżdiedu mhux jintilfu. Għalina x-xogħol jagħti l-aqwa dinjità lill-bniedem li mingħajru jħossu diżorjentat u diffiċili sabiex jibqa’ jżomm l-istima fih innifsu.  Ix-xogħol huwa ċ-ċavetta ta’ din is-soċjetà, hekk kien u hekk jibqa’.  Ikun żball strateġiku li nibgħatuh iktar ‘il quddiem jekk kemm-il darba flok ninvestu flusna fejn jista’ jagħtina frott futur narmuh fi proġetti li mhux ser jirnexxu.

4.         F’jum San Ġużepp kien interessanti d-diskors li għamel il-Kardinal Tarcisio Bertone, li waqt li kien qiegħed ikellem lill-membri tal-Konfindustrija Taljana elenka numru ta’ prijoritajiet li jixirqu attenzjoni.  Huwa beda biex qal: “Jobs need to be created and protected, and financial support for employers is part of the recipe.” U kompla: “The problem of employment and its protection certainly arouses much anxiety, the loss of work for so many workers and the lack of employment prospects for so many thousands of young people, though qualified, goes beyond the loss of salary. Persons thrown out of work or without work prospects enter an existential crisis, because work is a constitutive part of a person, who without it ,feels out of place and useless.”

 

5.         Għandu raġun il-Kardinal Bertone – l-impiegi jridu jiġu protetti u krejati u hemm bżonn li jkun hemm appoġġ strateġiku determinanti lil min joħloq l-impiegi.  Dan għax kif jgħidu tajjeb ħafna l-enċikliċi tal-Papiet, ix-xoghol ma huwiex biss mezz ta’ kif taqla’ l-flus imma jmur ferm iktar 'il boghod minn daqshekk.  Anki l-aħħar enċiklika “Caritas in Veritate” tagħti gwida importanti għall-politiku li jrid jispira ruħu għal-linja politika li hija demokratika nisranija għal dak li għandu jsir sabiex ikun hemm protezzjoni lill-post tax-xogħol.  Però, iktar minn hekk, l-esperjenza fuq n-naħa l-oħra turi li meta ssegwi dawn il-prinċipji ssib li dawn l-miżuri fir-realtà jaħdmu u jagħtu frott, kif fil-fatt għamlu f’pajjiżna.

6.         Wara sentejn fit-tmexxija tal-pajjiż, kuntrarjament għal dak li jista’ żbaljatament jingħad, bqajna nżommu ruħna marbuta mal-prinċipji li sawru u għadhom isawru l-politika tal-Partit Nazzjonalista fil-Gvern.  Dan għax huma verament iħarsu u jagħmlu użu tajjeb tar-raġuni.  Raġuni li titqiegħed għas-servizz tal-bniedem, għas-servizz tal-ġustizzja soċjali li permezz tagħhom irnexxielna nibnu qafas legali u ambjent ekonomiku li qatt ma kien hawn bħalu qabel fil-ħajja ta’ dan il-poplu.  Il-fatti, il-verità hija li b’dawn il-miżuri determinanti, preċiżi u mmirati sabiex jagħmlu l-ġid irnexxielna nsalvaw sija l-impiegi kif ukoll it-tessut ekonomiku.

7.         L-ekonomija ma tbielitx, anzi kompliet tkun art fertili biex tikber iktar u tagħi aktar frott, aktar possibilitajiet ta’ ġidma futura.  Mertu ta’ din il-politika li tħares lejn is-suq minn aspett soċjali, bqajna ċċertifikati minn istituzzjonijiet finanzjarji barranin fil-klassifika t-tajba li kellna. Il-Kardinal Bertone, ġustament, fl-aħħar mill-aħħar iddikjara li din hija kwistjoni marbuta mal-valuri.  Jekk irridu nikkumbattu d-defiċit ta’ valuri morali rridu nħarsu lejn miżuri ekonomiċi li m’humiex bażati fuq prinċipji ta’ egoiżmu u li jmorru kontra d-dinjità tal-bniedem. Dan aħna għamilnieh u qed nagħmluh.  Determinati li, minkejja d-diffikultajiet kollha, ma nċedux għall-pressjonijiet differenti.  Determinati li nibqgħu fuq din il-linja t-tajba.

Dan l-artikolu deher fil-harga tal-Mument tal-20 ta Marzu 2010.

L-Għid il-Kbir dejjem speċjali.

1.         It-tradizzjonijiet u l-kultura tagħna huma magħġuna parti sħiħa mar-reliġjon nisranija.  Illum il-Ħadd niċċelebraw l-iktar festa importanti fost dawk li aħna nħaddnu.  Ma hemmx sena meta ma nħossux dan il-messaġġ ta’ sewwa, ta’ verità li l-qawmien mill-mewt ta’ Sidna Ġesù Kristu jwasslilna.  Hemm arloġġ intern tagħna li, anzi, qisu ma jħallix il-ġisem, il-moħħ u r-ruħ jaħdmu tajjeb jekk ma tiġix ċelebrata kif għandha.

2.         Ftit huma l-Istati li tarahom preparati bil-purċissjonijiet iduru fit-toroq akkumpanjati mill-ferħ u l-briju tal-baned u tan-nies.  Filgħodu, għall-kuntrarju tal-maġġoranzi ta’ oħrajn, tara l-istatwa ta’ Kristu Rxoxt fuq l-idejn, il-bogħod mis-solennità, formalità u serjetà qawwija.  Il-vara anzi jiġru biha, persuni li jilbsu komdi preparati għall-attività libera, fost tbissim ġenerali.  Figolli u bajd anqas jonqsu, bl-arċiprieti u l-kappillani varji jbierku huma u jduru man-nies.

3.         Anke jekk hemm min f’dawn il-jiem qiegħed jipprova jattakka lill-Papa Benedittu XVI, xorta l-appoġġ tagħna għas-sewwa hemm jibqa’.  Ma hemmx dubju li hemm min qiegħed jipprova jċekken, iġarrab u joskura l-Knisja Kattolika.  Dan mhux l-ewwel darba u wisq u wisq inqas sejjer ikun, però kif l-esperjenza turi, l-verità tirbaħ.  Tirbaħ għax tifred dak li huwa ħażen minn dak li huwa t-tajjeb, il-verità mill-gidba.  L-imrar imrar jibqa’, però għalhekk qegħdin fid-dinja.

4.         Il-Papa Josef Ratzinger ilu jara minn dan l-imrar kemm ilu li ġie elett.  Ma hemm xejn barra mis-soltu għalih, għalkemm żgur mhux forsi ħadd ma jieħu proprju pjaċir bil-malafama u l-kalunji, però ż-żmien juri li din anzi tagħti iktar saħħa lil min ġie inġustament attakkat.  Il-mument jista’, għal dawk li jiġġudikawh jarawh bħala delikat, biss naħseb li fir-realtà huwa opportun.  Proprju għax ġieh fil-mument tal-Passjoni. 

5.         Sidna Ġesù Kristu għadda minn dan ukoll.  Ħafna qalu ħafna diskors żejjed, gidbu dwaru u mmalafamawh b’kull mezz għad-disposizzjoni tagħhom.  Ir-riżultat kien il-proċess, mewt u qawmien tiegĦu.  Kristu rebaħ, ħareġ rebbieħ fuq dawk li ddeċidew li jattakkawh b’kull mod sabiex jeliminawh.  Illum niċċelebraw dan kollu.  Nifirħu għax rebħet il-verità, rebħet is-sewwa.

6.         Ftit jiem oħra, l-Papa Benedittu XVI ser ikun magħna.  Viżta storika, waħda li għandha tibgħat messaġġ ċar lill-poplu tagħna u minnu lid-dinja.  M’għandix dubju li ser nilqugħ kif ħaqqu u jixraqlu, proprju għax insostnuh fil-ħidma xejn faċli tiegħu.  Id-dinja titlef lilha nfisha tfittex dak li ma jinstabx u minflok tikkundanna dak li għandha f’idejha.  L-Għid il-Kbir nibqgħu niċċelebrawh fil-ferħ u anzi, din is-sena b’iktar, għax daqt ikollna magħna bniedem twajjeb, intelliġenti u qaddis.

Dan l-artikolu deher fil-harga tal-Mument fl-1 ta April 2010.

Il-pajjiż mexa sew ‘il quddiem.

.

1.         Għandna tort meta naħsbu li s-sistema politika tagħna tagħti lilna l-membri parlamentari l-libertà li noffendu lil xulxin jew fil-Parlament jew barra.  Huwa żball għax dak li jinxeħet min-naħa għall-oħra jirreġistra biss f’moħħ il-poplu mhux bħala xi punt ta’ vantaġġ għal partit fuq ieħor, imma bħala żvantaġġ fuq il-klassi politika kollha kemm hi.  Għad hemm fost dawk eletti li jimmaġinaw li qed jikbru iktar fl-istima ta’ l-elettorat jekk jgħajru u jitgħajru, biss dan mhux minnu.  Min jirsolvi ruħu għal din it-triq jaħseb li flok ser isib min jikkundannah ser isib lil min isostnih, u dan huwa aktar u aktar barra minn postu.

2.         M’għandux ikun li jibqa’ jkun hemm membri parlamentari li jinħall ilsienhom tant li jintilfu u jippruvaw itellfu l-ġieħ ta’ ħaddieħor, hija x’inhija l-intenzjoni taggħhom.  Dan jixħet dell ikrah fuq il-klassi politika kollha li qisha hija inkapaċi li tirrispetta lilha nfisha u tindirizza tajjeb l-intoppi u l-kunflitti li jistgħu, minn żmien għal żmien, jinqalgħu.  Mill-bidu ta’ din il-leġislatura, meta l-partit fl-Oppożizzjoni kien daqshekk viċin li jidħol fil-Gvern u għamel il-pass li jibdel il-mexxej tiegħu, dehru ċertu sinjali pożittivi.  Ikun żball jekk dawn jiġu abbandunati għax flok tinfetaħ paġna ġdida, din tibqa’ waħda antika.

3.         L-inabilità tal-Parlament, taż-żewġ naħat tal-Kamra li taqbeż ċerti ostakoli u tasal fuq front komuni huwa kontro-indikat f’għajnejn dawk li huma barra mill-politika.  Hemm apprezzament lejn il-linja ta’ dan il-Gvern li qed jibqa’ jaffronta u jara li problemi li ilhom magħna jiġu magħluqa.  Għalkemm ġew affrontati tajjeb minna li qegħdin fdati bil-Gvern, però jibqa’ jkun hemm barra min ma jifhimx kif u għala l-Oppożizzjoni, flok tikkonċentra fuq dak li għandu jsir, minflok titlef it-triq f’affarijiet sekondarji u irrelevanti.

4.         Id-dibattitu fuq ir-rifroma ta’ l-Awtorità Maltija ta’ l-Ambjent u l-Ippjanar huwa eżempju ċar.  Id-diversi punti ta’ riforma li qed isiru, flok sabu s-sostenn ta’ l-Oppożizzjoni, sabu vot kontra.  Mhux biss, jekk smajt tajjeb kien hemm min ikkonċentra l-aktar fuq attakki viċin il-personali mingħajr ma ġew affrontati l-argumenti.  Dan huwa żbaljat, għax il-poplu jrid jara li dak li ma jaħdimx ġewwa l-MEPA jibda jaħdem.  Nittama li fi stadju ta’ kumitat, din il-linja tinbidel u jkun hemm iktar kollaborazzjoni fl-artikoli varji.

5.         It-tamiet tiegħi però m’humiex limitati għal dan l-abbozz ta’ liġi importanti għalina, imma jmorru oltre.  Aktar ‘l hemm mill-attitudni ġenerali li flok wieħed jikkonċentra fuq diskors dispreġjattiv, ifittex li jsib wieħed kostruttiv.  L-iżball ħafna drabi ġej proprju minn dan in-nuqqas fil-formazzjoni politika tal-membru parlamentari.  Kultura antikwata li tippersisti f’linja ta’ ħsieb li ma hemmx li nneħħu minn fuqna.  Waħda li twassal f’atrit fix-xejn, kawżi ta’ libelli ċivili u kriminali li, fl-aħħar tal-ġurnata jkomplu jxerrdu l-arja politika diffiċli.

6.         Ngħid kultura politika antikwata, però m’jiniex nilmenta, jew aħjar, nikkritika fuq dawk li ilhom il-parlament, imma pjuttost fuq dawk li ġew eletti ġodda.  Hemm sens ta’ arja, ta’ aġir ardit, ksuħat żbaljat u assenza totali ta’ umiltà.  Dan ikompli jżid fin-nuqqas ta’ kalma u stabilità li hemm bżonn li tinbena sabiex il-ħidma parlamentari ssir.  Il-pubbliċità, “ir-reklam” għall-membru m’għandux jiġi mid-diskors bla sens, imma mill-ħidma konkreta diretta sabiex din tagħmel il-ġid lill-poplu, hemm min hemm fil-Gvern.

7.         Mhux faċli li noħorġu minn dan, però naħseb li l-poplu xeba’ jisma’ diskorsi fil-Parlament fejn isiru akkużi bla bażi.  Il-privileġġ parlamentari għal uħud huwa neċessarju, però m’għandux jiġi abbużat, però għandu żgur jerġa’ jiġi dibattut mill-ġdid kif talab tant tajjeb l-Onor. Ċensu Galea din il-ġimgħa.  Meta tkun qed taħdem sabiex tissoda t-tessut parlamentari, dak li jissoda d-demokrazija, allura tara li ma hemmx bżonn li tgħajjar, iċċekken jew tnaqqas mill-ġieħ lil ħaddieħor u tagħmel tajjeb li tilbes il-libsa ta’ l-umiltà.

8.         Id-demokrazija tikber aktar ma jkun hemm attenzjoni fuq l-argumenti impostati.  Meta dan ma jsirx, allura mmorru lura, ma navvanzawx.  Jidhirli li hemm bżonn li nagħmlu l-qabża u ma nkomplux naraw membri parlamentari anzjani jew ġodda li jaħsbu li l-elettorat tagħhom irid biss “id-demm” tal-kontro-parti politiku.  Dan jiddependi prinċipalment fuq il-membri parlamentari li darrew lilhom infushom f’dan l-aġir ħażin.  Nittama li wara li dawn il-jiem ta’ l-Għid il-Kbir jgħaddu u l-Kamra tad-Deputati terġa’ tiltaqa’, l-atmosfera tinbidel.  Inħares ‘il quddiem lejn li d-dibattitu dwar il-MEPA li dan ikun iffukat fuq l-argumenti u jsir l-isforz għal iktar konverġenza.

 Dan l-artikolu deher fil-gazzetta Illum fil-25 ta Marzu 2010.