Taħwid iġib taħwid ieħor.

1.      F’dan is-sajf, fejn il-Parlament tagħna nxeħet lura fil-prijoritajiet tal-Gvern għall-aġġornament rekord twil, hemm żviluppi għaddejja.  Hemm anzi proċess elettorali li beda jsir ‘il-bgħid minn xtutna li ser ikollu effett direttissimu fuqna.  L-għażla tal-President futur tal-Istati Uniti tal-Amerika huwa determinanti għalina wkoll.  Il-politika barranija, ħafna drabi hija ferm iktar influwenti minn dik li tkun qed issir fl-intern.  Ma hemmx dubju fuq dan u daqshekk ieħor li għandna raġunijiet gravi li jmexxuna biex ninkwetaw fuq dak li qed iseħħ f’dik l-art, li tibqa’ għal ħafna tad-demokrazija, tad-drittijiet fundamentali tal-bniedem u, fuq kollox, liberatriċi.

Ħidma anti-demokratika

2.      L-għażla fil-Partit Repubblikan tal-kandidat Donald Trump hija mill-iktar żbaljata u perikoluża għalihom u għad-dinja.  Partit li iktar ma jgħaddi ż-żmien, iktar qiegħed joħroġ bħala wieħed maqsum.  Wieħed fejn il-parti demokratika u raġjonevoli qed issib ruħha maqtugħa ‘l barra mill-poter intern.  Fi ħdan din il-ġabra ta’ nies għandna bniedem li qiegħed jitkellem u jaġixxi bl-istess mod li rajna dittaturi oħra jimxu qablu.  Dawk li d-dinja kienet tisma’, ma tagħtix kas tagħhom, taħseb li mhux ser iwettqu dak li kienu jgħidu u li sabet minflok ruħha ffaċċjata bi bnedmin li ħadmu kontra d-demokrazija u l-bniedem.

Il-fatti jgħoddu

3.      Jista’ jkun li jkun hemm min jista’ jintilef fit-triq biex jidentifika min huwa fuq il-lemin estrem jew le.  Biss, il-kejl għalija jibqa’ dak ta’ kemm il-bniedem li qed jirrappreżenta lill-poplu f’isem is-sistema demokratika jaġixxix demokratikament jew le.  Meta dan jibda jitkellem bil-mod li bħalissa għaddej dan il-kandidat Trump, allura mingħajr ma trid tifhem li l-valuri demokratiċi mhumiex proprju għal qalbu.  Meta nisimgħu r-retorika dwar l-immigrazzjoni, l-ordni pubbliku, it-terroriżmu u li dak il-pajjiż m’għandux jibqa’ d-difensur tad-drittijiet fundamentali tal-bniedem fid-dinja, wieħed jibda’ jifhem li hemm elementi estremisti qawwija.

Nikkumbattu għaliha

4.      Id-demokrazija għalina hija valur li ma tistax tixħet ‘il barra u għandna, anzi, nikkumbattu għaliha.  Diversi fil-passat, meta sabu ruħhom jisimgħu d-diskorsi ta’ Mussolini u Hitler, ħasbu li mhux ser ikun hemm theddida diretta għalihom.  Ħasbu li kienu xi żewġ eżaltati, jew vuċijiet ta’ nazzjonaliżmu populista.  Biss, ir-realtà kienet differenti.  Kienu bnedmin li mplimentaw miżuri li waslu mid-diskors għall-azzjonijiet mill-iktar ħżiena, u mimlija ħdura.  Il-bnedmin li tilfu ħajjithom fl-aħħar konflitt mondjali huma ħtija, l-ewwel tal-fatt li ħafna qagħdu lura u ppermettewlhom jieħdu l-poter; u t-tieni għax dawk li fehmu xi ħaġa damu ma ċċaqilqu u jsemmgħu leħinhom u jaġixxu kontra dawn id-dittaturi.

Tessut mondjali

5.      Hemm tessut mondjali li fih, jekk trid, proċess ta’ globalizzazzjoni li ser jolqot u jaffettwa lilna lkoll.  Pajjiżna gawda minn sekli sħaħ ta’ stabilità, paċi u ġustizzja li l-Istati Uniti esportaw.  L-eżempji tajba tagħhom kaxkru lilna wkoll fuq diversi punti.  Kienu u sallum huma dawk għal dawk li jemmnu fil-libertà u d-demokrazija.  M’għandniex ma nitkellmux, għalhekk, meta naraw li dak li qed jgħid Trump huwa l-kontra ta’ dan kollu.  Meta qed jitkellem fuq iktar infiq fil-kamp militari, meta qed jgħid li ser jibni ħajt biex jifirdu mill-Messiku, meta qed jerġa’ jmiss l-istabilità u l-bilanċ neċessarju maċ-Ċina allura nkunu qed nitilfu aħna minflok, jekk naħsbu li dan huwa biss diskors.

Diskors gravi

6.      Diġà diskorsu llum huwa gravi.  Biss, il-mod ta’ kif irreaġixxa, l-ewwel lejn il-ġenituri tal-Kaptan Humayun Khan, li ssagrifika ħajtu għal pajjiżu; u t-tieni, lejn il-fatt li ma jridx jagħti l-appoġġ tiegħu lejn Paul Ryan, bħalissa Speaker u s-Senatur John McCain.  Kliem Khizr Khan u martu sammruh.  Kienu ċari, diretti u esponew il-ħmerijiet kollha li ilu jgħid dwar il-Musulmani Amerikani.  L-istess għal Ryan, esponenti prominenti tal-partit li huwa żgur demokratiku u McCain, kandidat presidenzjali preċedenti Repubblikan.  Biex tkun kontra dawn il-bnedmin ifisser li inti stess ma tħossokx komdu mgħahom għax ma tħaddanx l-ideali demokratiċi.

Lejn diżastru mondjali

7.      In-nażiżmu, il-faxxiżmu u kull forma ta’ estremiżmu jiġi bl-istess toroq li qed naraw bħalissa f’dak il-pajjiż li huwa għal qalbna.  Jiġi elett taħt il-proċess demokratiku, bħala rappreżentant ta’ vuċi tal-poplu.  Biss, appena fil-poter, jibda jaġixxi ta’ kollox, barra minn demokratiku.  Għal min irid jinħeba minn din ir-realtà, illum jista’.  Biss, għada jrid iħallas il-prezz tagħha.  Estremiżmu lemini fl-Istati Uniti huwa formola għal diżastru mondjali.  Id-dinja timxi ‘l quddiem, tikber u tiżviluppa fuq iktar ordni bażata fuq il-ġustizzja, id-demokrazija u l-libertà.  Meta tmur il-kontra, tiżbalja.  Kif jgħidu missirijietna: naħsbu l-ħażin sabiex it-tajjeb ma jonqosx.  Għax it-taħwid, fl-esperjenza umana, taħwid ieħor iġib.

F’Salib it-Toroq?

1.      Ma naħsibx li hemm ħafna politiċi fi Franza jew fl-Ewropa li huma mimlija b’għira għal dak li għaddej minnu l-President tar-Repubblika Franċiż François Hollande.  Kemm ilu fil-poter l-affarijiet marru mill-ħażin għall-agħar.  Il-mewġa ta’ attakki terroristiċi mill-iktar kundannabbli rajnihom jieħdu dimensjonijiet qawwija.  Il-livell ta’ sigurtà, għoli kemm hu għoli, xorta waħda qed naraw imwiet ta’ persuni innoċenti.  Ma hemmx regoli, la fuq l-istrumenti, la fuq il-metodi u anqas fuq il-vittmi.

Baqa’ impenjat fuq quddiem

2.      Waqt li l-każ ta’ Nizza kien u għadu frisk magħna, b’qattiel li b’vettura tat-trasport għadda u ra kif joqtol tfal, anzjani u nisa indiskriminatament, rajna ieħor tul din il-ġimgħa.  Il-martirju ta’ saċerdot kattoliku Jacques Hamel waqt li kien fuq l-artal jiċċelebra l-quddies mess tastiera oħra.  Proprju dan il-bniedem anzjan li, ta’ sitta u tmenin sena, baqa’ jservi u jgħin lill-kappillan tal-post.  Proprju għax kien jaf li ma kienx hemm biżżejjed saċerdoti u għax ħassu għadu jista’ jservi baqa’ mpenjat fuq quddiem.

Ried jolqot servitur umli

3.      Min daħal għalih għamel hekk mhux għax ma sabx it-triq imma għax ried jolqot lil servitur umli tal-Knisja Kattolika u tas-soċjetà.  Is-saċerdoti, li anke f’pajjiżna naqraw u nisimgħu b’min jattakkahom u jipprova jkerraħhom fil-front line tal-ġlieda kontra l-ħażen, qegħdin għas-servizz tas-sewwa b’għemilhom, bi kliemhom u bl-impenn sħiħ tagħhom.  Ma jdurux it-toroq armati bl-azzarini; anqas ma għandhom xi skorta magħhom.  Iduru waħdehom, jagħtu xiehda għall-ġustizzja u verità bis-sempliċi preżenza tagħhom.

Altruwiżmu u solidarjetà

4.      Dan is-saċerdot kien ilu ħamsin sena jgħix u jwettaq il-ġid komuni.  Għalhekk, meta dawn il-qattiela daħlu għalih riedu joqtluh f’mument u bi skop partikolari.  Waqt li kien qiegħed iqaddes għażlu li joqtluh, bl-istess mod li ħaruf tas-sagrifiċċju kien jinqatel.  Għalina l-kattoliċi ma hemmx dubju li huwa l-mod ċar u dirett li bih wieħed għandu jagħti xiehda ta’ dak li jemmen fih.  Iservi fil-Knisja Kattolika, fil-komunità sħiħa ta’ soċjetà li trid tħares lil kull persuna umana, fid-dinjità tagħha, fl-altruwiżmu, is-solidarjetà, l-onest u l-ħniena.  Wieħed għandu jirrimarka kif proprju f’dak il-pajjiż fejn din ir-reliġjon għaddiet minn ħafna, illum qed tkompli turi li għadha ħajja u rilevanti.

Abbandun tal-wirt nazzjonali

5.      Waqt li f’numru ta’ pajjiżi, tagħna nkluż, nara l-iżball li diversi li jabbandunaw il-wirt li l-valuri kristjani għaddew lid-demokrazija, lill-ekonomija, lill-edukazzjoni, lill-kultura u d-diversi setturi oħra, dawn il-qattiela kienu jafu x’inhuma jwettqu.  L-attakk tagħhom kien dirett għal dak li huma jikkunsidraw l-għadu dirett tagħhom.  L-intenzjoni kienet ċara, speċifika u diretta.  Immirata sabiex tbeżża’ lid-diversi saċerdoti u reliġjużi li, minkejja s-sofferenzi, l-età u żvantaġġi jibqgħu xhieda għas-sewwa.  Il-ħażen jobqgħod il-forzi tad-dawl.  Jippreferi jkun fid-dlam.

Liġijiet żbaljati

6.      Nifhmu b’dan il-vantaġġ li aħna, b’mod partikolari għandna, u li issa f’mument żbaljat qegħdin inżarmaw ruħna minnu.  Il-valuri nsara huma mibnija fuq ir-raġuni.  Mhumiex kontra, anzi favur il-bniedem.  Favur il-ħajja u d-dinjità.  Meta min għandu l-poter f’idejh ma jsibx diffikultà li jmur kontra tagħhom ikun qiegħed inaqqas mit-tessut soċjali u demokratiku tiegħu.  Jiftaħ ruħu għal attakki u estremiżmi fix-xejn.  U dan jaggrava ruħu iktar u iktar meta diversi tibdiliet mhumiex aċċettati mill-poplu.  Diversi liġijiet li għaddew tul din il-leġislatura ma ntlaqgħu tajjeb xejn.

Il-martirju ta’ Jacques Hamel

7.      Aħna qegħdin, bħal soċjetajiet oħra, f’salib it-toroq.  Għandna quddiem l-attakki ta’ min għandu aġenda differenti għażliet.  Nistgħu mmorru lejn linji materjalisti, li huma anti-nsara u nistgħu nikkonsolidaw dak li jagħmel minna pajjiż daqshekk speċjali.  Jekk ħaddieħor xeħet barra l-melħ tajjeb li kellu, ma jfissirx li aħna għandna nagħmlu l-istess.  Il-martirju ta’ Jacques Hamel għandha sservina biex nifhmu iktar dan kollu.  Sigurtà materjali għandna nżidu, biss m’għandniex nitilfu dik il-ħajja interna ma’ kull bniedem.  Dik l-istabilità li tagħmlu forza għas-sewwa fl-avversità u t-tbatija.

Il-boxxla li jrid jimxi biha

8.      Minkejja dak li jista’ jingħad, in-nisrani jibqa’ ċittadin eżemplari ta’ kull Stat.  Jibqa’ dak li jibqa’ jaħdem fit-triq għall-bniedem.  Il-valuri nsara huma għalih il-boxla li jrid jimxi biha.  Hija dik li tagħtih direzzjoni u skop veru f’ħajtu.  Hija dik li permezz tagħha, minkejja kull min ikasbru, jibqa’ rilevanti u strument għas-sewwa.  Kull persuna fis-soċjetà għandha din l-għażla: jew tkun mas-sewwa, għad-dawl jew inkella tmur il-kontra.  Il-pożizzjoni tagħna hija ċara.  Ma naqsitniex anzi, għal min għandu s-sabar, tibqa’ fonti ta’ għerf.  Nittama li dak li ġara f’Saint Etienne du Rouvray m’għandux jgħaddi fix-xejn, imma jservi biex nifhmu dak li aħna u ma nitilfuhx.

      

Dak li ħallejna

1.      Kull min ikollu l-poter ta’ pajjiż fdat f’idejh jaf li, minkejja l-isforzi u l-intenzjonijiet tiegħu kollha, hemm passi li ser jirnexxilu jibda u jlesti u oħrajn li jibdew u ma jispiċċawx.  Sa issa għad ma twelidx gvern magħmul mill-bnedmin fuq wiċċ din id-dinja li kien perfett.  Seta’ ħadem lejn li jkun, kemm jista’ jkun, tajjeb.  Biss, il-limitazzjonijiet huma hemm.  Kull tmexxija, għalhekk, twettaq u tħalli għal ta’ warajha xogħol f’postu, dak li qiegħed jiġi f’postu u dak li għad irid jinbeda.  Ikun żbaljat min imur jgħid barra li “ma sab xejn”.  Anqas ma jkun korrett min jagħti l-impressjoni li sab l-affarijiet mhux f’posthom, meta ma jkunx hekk, biex jaħbi dak li ma jkunx għadu wettaq hu.

Aħdem u aħseb it-tajjeb

2.      Hemm min illum jitkellem b’dan il-mod u jinsa li triqtu tħajjar oħrajn warajh jagħmlu l-istess lilu.  Dan għax diġà qegħdin f’sitwazzjoni politika li fiha qatt ma konna.  Fejn diġà għandek kampanji biex iċekknu lill-oħrajn.  L-għażla hija f’idejn kull politiku li jew isegwi l-eżempji l-ħżiena, jew imur kontra l-kurrent preżenti.  Jew ikun xhud għal-linja politika t-tajba li fiha jkun hemm rikonoxximent u rispett, inkella le.  Faċli, ovvjament, il-linja li ċċekken u iktar diffiċli l-oħra.  Nistqarr li għalkemm it-tentazzjonijiet jiġu lili wkoll, għażilt li ma nitkaxkarx milli nipprova nkisser dak li għamel ħaddieħor.  Għax il-politiku għandu jaħdem u jaħseb it-tajjeb biex jibni.

Ħafna mix-xogħol ma jidhirx

3.      Kull min għandu, jew kellu r-responsabbiltà tal-poter, u moħħu jħares lejn dawn il-prinċpji jagħraf li ma jistax jingħata ġieħ għal dak kollu li jwettaq.  Hemm min jaqleb l-affarijiet u qabel kull ħidma jrid ikun ċert li ser jidher fuq il-gazzetti, eċċetra, qabel jidħol għal xi ħaġa.  Il-vanaglorja hija waħda mit-tentazzjonijiet qawwija fuq naħa.  Fuq l-oħra hemm min jirraġuna li, jekk ma jidhirx, ikun hemm min jaħseb li ma huwa jagħmel xejn.  Għaddejt jien ukoll min dan l-eżami.  Għażilt li naħdem biss f’isem il-poplu u r-riżultati joħorġu waħdehom.  Għażilt li nwettaq dak li fil-ġudizzju uman tiegħi, daqqa korrett u daqqa inqas, li b’din l-attività nżid fil-wirt tal-ġid komuni.  Ma kinetx għażla faċli.  Biss, fuqha għadni nara r-riżultati t-tajba.  Għadni nara dak li twettaq ikompli jagħti l-frott u jikber.

Tħares fit-tul

4.      Fil-politika trid sabar u paċenzja kbira, jekk trid tibqa’ tkun strument għas-sewwa.  Taf li hemm mumenti meta ħidmietek titkasbar minn oħrajn għar-raġunijiet strambi tagħhom.  Però, taf ukoll li ser ikun hemm diversi oħra meta jdur ir-riħ.  Għalkemm bħala Ministru tal-Ġustizzja u l-Intern kien hemm min ma qabilx miegħi fuq il-linja umana li ħadna fis-settur tal-immigrazzjoni irregolari, xorta bqajna naħdmu u nħarsu fit-tul.  Bħala pajjiż sostnejna b’intelliġenza u għaqal il-ħidma fi ħdan l-Unjoni Ewropea, li permezz tagħha din l-isfida ma tkunx biss waħda nazzjonali, imma ssir iktar Ewropea.  Kontra kull kurrent intern u estern, wettaqna ħafna passi li fuqhom l-istess Unjoni, iffaċċjata b’iktar persuni, illum qegħda issa ssegwi.

Immigranti bnedmin

5.      Kien hemm diskussjoni preċedenti fuq il-kunċett ta’ ċentru minn fejn l-Unjoni Ewropea seta’ jkollha strateġija u ħidma komuni fis-settur tal-immigrazzjoni u l-ażil.  Kelli x-xorti li, taħt il-Presidenza Franċiża tal-2008, it-twaqqif ta’ Uffiċċju Ewropew għall-Ażil tressaq ‘il quddiem fil-prijorità.  Dan l-uffiċċju, li huwa iktar magħruf bħala l-‘EASO’, beda konkretament taħt il-Patt dwar l-Immigrazzjoni u l-Ażil.  Il-Kummissjoni, dak iż-żmien immexxija minn Jacques Barrot, li llum ingħaqad lura mal-Ħallieq, u iktar tard minn Cecilia Malmström, tellugħ fuq l-aġenda u sostnewh.  Mill-ewwel laqgħat, ħadna ħsieb li niddikjaraw li ridna li dan l-uffiċċju jiġi ġewwa pajjiżna.  Saret ħidma diffiċli li permezz tagħha dan ġie vvutat, mill-maġġoranza tal-membri, biex jitwaqqaf f’pajjiżna.

Ħidmet l-Uffiċċju

6.      Illum, l-Unjoni Ewropea għandha ċentru li jara dak kollu li huwa għaddej fis-settur tal-immigrazzjoni u l-ażil.  Għandha struttura li tassisti ‘l-pajjiżi membri li jsibu ruħhom iridu jwieġbu għall-isfida ta’ kif tagħti kenn, għajnuna u assistenza lil dawk li qed jiġu ppersegwitati u għandhom bżonn protezzjoni.  Minn dawn il-gżejjer, kuljum hemm informazzjoni dieħla u ħierġa li tippermetti strateġija loġika.  Hemm bnedmin ġejjin jitgħallmu u jitħarrġu x’għandhom jagħmlu, kif jistgħu jtaffu l-problemi li jinqalgħu u, fl-istess ħin, jagħtu soluzzjonijiet tajba.  Sirna ċentru qawwi ta’ attività.  Wieħed li jrendi u jiġi finalment apprezzat.  Wieħed li qiegħed jistabbilixxi “best practice” aqwa u li jqiegħed l-eżempju li oħrajn fid-dinja għandhom isegwu.

Ħames snin ilu

7.      Fid-19 ta’ Ġunju 2011 għalaqna l-proċess tal-ftehim, li permezz tiegħu dan l-Uffiċċju tal-Ażil seta’ jibda jopera u jitħaddem f’pajjiżna.  Kelli l-pjaċir li nagħlaq snin ta’ ħidma bil-firma f’isem u favur l-Istat demokratiku Malti sabiex l-operazzjonijiet jibdew.  Ma kellix dubju f’moħħi dak iż-żmien li l-isfida tal-immigrazzjoni u l-ażil kienet sejra tikber, u mhux tiċkien.  Konna fl-eqqel tat-taqlib li d-dinja Għarbija kienet għaddejja minnu.  Il-ġlieda għal-libertà u għad-demokrazija li bdiet mit-Tuneżija u nxterdet f’pajjiżi oħrajn fosthom, u l-iktar dirett lejna l-Libja, u iktar ‘il quddiem is-Sirja.  B’terġa’, problemi miftuħa fl-Etijopja, fl-Afganistan u fl-Iraq.  Kien għalhekk determinanti għalija li jkun hemm: l-ewwel, dan l-Uffiċċju stabbilit u jaħdem; u t-tieni, li jkun bażat f’pajjiżna.

Ġid u prestiġju

8.      L-Uffiċċju ġieb miegħu ġid soċjali u ekonomiku għalina fuq naħa, u prestiġju fuq l-oħra.  Hemm diġà mitt ruħ jaħdmu fih, jgħixu hawn b’salarji Ewropej.  Ma’ dan għandek kwantità kbira ta’ bnedmin ġejjin u sejrin minħabba fl-importanza u ħidmietu.  Dan sarraf u qiegħed jagħti lura lill-ekonomija u s-soċjetà tagħna l-ġid.  Ma’ dan għandek il-prestiġju li rnexxilu jġib għax sarraf fi strument dirett lejn din il-problema umana.  Diversi li kienu xettiċi u li kkritikaw preċedentement, illum qed jagħrfu li għamilna pass tajjeb ħafna ‘l quddiem.  Tant, li f’dawn l-aħħar ġimgħat, l-Unjoni Ewropea ddeċidiet li taqbad it-triq li żżid is-saħħa tal-Uffiċċju.  Iżżid ir-riżorsi umani, dawk finanzjarji, loġistiċi u operazzjonali.  Dan ser ifisser żieda ta’ ħames darbiet ta’ dak li kien hemm qabel.  Il-persuni li jaħdmu fih waħedhom, minn mija ser jitilgħu għal ħames mija.

X’għamilna f’25 sena

9.      Proprju għax m’għamilna xejn f’ħamsa u għoxrin sena, dan l-Uffiċċju qiegħed ikompli jikber fuq il-ħidma li għamilna qabel fih.  Nifhem li hemm min irid jaħbina wara l-kantuniera qisna ma għamilna xejn.  Biss, il-fatti hemm qegħdin.  Dan huwa wieħed mill-passi t-tajba li għamilna għal pajjiżna li jingħaqad ma’ diversi oħra u li huwa għad-dispożizzjoni ta’ dan u ta’ gvernijiet oħra iktar ‘il quddiem.  Anzi, jagħmel tajjeb dan il-Gvern jekk japprezza iktar l-importanza tiegħu u jħaddnu.  Għax hija għalija verament tal-mistħija kif il-kumitat b’saħħtu tal-Committee on Civil Liberties, Justice and Home Affairs kellu jiġi, b’terġa’ tlett deputati biss, l-ewwel darba wara ħames snin sħaħ ta’ ħidma.  Hemm bżonn li iktar Ministri u Membri Parlamentari Ewropej jinġiebu hawn biex jaraw b’għajnejhom dak li qiegħed isir u jifhmu direttament.  Ma nagħmlux l-iżball li fil-logħob tal-politika bla sens tagħna nitilfu minn dan il-vantaġġ, imma nibnu u nsarrfuh aħjar.  Dak li ħallejna bħala Partit Nazzjonalista qiegħed hemm għad-dispożizzjoni ta’ kulħadd.  Għalhekk għandu jsir użu aqwa minnu.

Kwistjoni ta’ Solidarjetà.

 

1.      L-eventi fir-Renju Unit iddominaw il-mezzi tal-aħbarijiet tul din il-ġimgħa.  Kien mill-iktar interessanti tara l-bidla fil-pożizzjonijiet ta’ politiċi li kienu qed iservu f’dak il-pajjiż.  Ta’ dawk li telgħu ‘l fuq, kif ukoll ta’ dawk li telqu mis-siġġijiet ta’ importanza għall-oħrajn.  Ftit setgħu, xahar ilu, jbassru li l-Prim Ministru David Cameron kien ser jirriżenja jew li Boris Johnson, li kien mistenni jieħu postu, l-ewwel jinqala’ l-barra mit-tiġrija u wara jispiċċa Ministru tal-Affarijiet Barranin.  Bħal ma anqas ħadd ma stenna anqas li George Osbourne, li għamel suċċess bħala Ministru tal-Finanzi, kien ser jitlef postu mill-Kabinett.  Biss, dik hija parti mill-effetti tar-referendum f’dan l-istadju politiku.

Mara oħra

2.      Ħadd ma kien, żgur mhux forsi, qiegħed jipprevedi li Theresa May, Ministru għall-Intern, kienet ser tispiċċa hi l-Prim Ministru ta’ dak il-poplu.  Id soda u determinata, attenta u ftit jaqbżulha mill-eventi li kienet responsabbli għalihom.  Waħda mill-iktar Home Secretaries li damet tokkupa siġġu li tradizzjonalment huwa mill-iktar diffiċli u jaħraq f’dak il-pajjiż.  Taħt amministrazzjoni Laburista, jekk m’jinix sejjer żball, fl-istess perjodu ta’ żmien inbidlu erba’ ministri li kienu lkoll tal-affari tagħhom.  Għalkemm, ma hemmx dubju li kull min b’xi mod sar jafha ferħilha, biss għandna ngħarfu li daħlet għal biċċa piż iebsa.  Il-vjaġġ minn issa ‘l quddiem ser ikun imħarbat waħda sew.

Bidla fid-direzzjoni

3.      Kelli l-opportunità li niltaqa’ magħha bħala Ministru tal-Intern u ma kinitx faċli biex tipperswadiha.  Anzi, kont ninnota li kienet attenta iktar mis-soltu b’dak li kont nipproponi jew ngħid.  Ma konniex naqblu fuq ħafna, imma kienet kapaċi tifhem pożizzjoni.  Taf xi trid u mhix lesta tikkonċedi xejn inqas minn dak li ddeċidiet b’kawtela kbira li ċċedi.  Speċjalment fuq kwistjonijiet marbuta mal-immigrazzjoni irregolari.  Rispett, però, qatt ma naqasha lejn l-oħrajn u mill-oħrajn lejha.  Meqjusa għall-aħħar kienet u kont nista’ ninnota li kellha pediment sod ta’ valuri nsara jduru fiha.  Dan ħareġ iktar biċ-ċar f’dawn il-jiem.

Attenzjoni ikbar

4.      L-ewwel diskors tagħha bħala t-tieni Prim Ministru mara tar-Renju Unit kien u għadu fonti ta’ tagħlim u direzzjoni.  Ma tkellmitx bis-soltu ringrazzjamenti u kliem ġenerali.  Kienet minflok ċara fil-linja differenti li trid tieħu mill-persuna li okkupa s-siġġu qabilha.  L-enfasi tagħha kien ċar: li qegħda twassal messaġġ ta’ solidarjetà u l-programm tagħha mal-pajjiż kollu.  Il-Partit Konservattiv iċċaqlaq pass ‘il bgħid mill-individwaliżmu liberali li ħonoq lilu u lil ħafna fl-Unjoni Ewropea wara l-waqa’ tal-Ħajt ta’ Berlin.  Smajtha tgħid li trid tara tqassim iktar ġust tal-ġid nazzjonali.  Smajtha taqbeż għal dawk li huma l-iktar ‘l isfel fis-soċjetà bi strumenti u mekkaniżmi ekonomiċi kompletament differenti minn ta’ qabel.

Politika soċjali

5.      Meta smajt mill-ġdid id-diskors tal-Gvernijiet ta’ Cameron stajt ninnota li fl-aħħar budget nazzjonali ta’ pajjiżna kien hemm ħafna partijiet li ġew ikkupjati.  Il-Ministru tal-Finanzi tagħna ispira ruħu fuq ħafna minn dak li kien hemm qabel fir-Renju Unit.  Hemm taqbil interessanti bejn dak li qal wieħed u dak li rrepeta ieħor.  Din il-politika, fir-realtà serviet sabiex tassigura li jkun hemm maġġoranza li jridu joħorġu mill-Unjoni Ewropea.  Serviet għax diversi ħasbu li l-miżuri xejn popolari u anti soċjali li kienu qed isiru kienu ġejjin jew sforz, jew b’konsegwenza ta’ Unjoni Ewropea li tilfet il-valur tas-solidarjetà, tal-bniedem u  marret il-kontra.

Min huwa tajjeb

6.      L-esperjenza umana turi li ħafna drabi, min qiegħed f’pożizzjoni soċjali u ekonomika tajba ma tantx jiċċaqlaq.  It-taljani jgħidu “Chi sta bene non si muove”.  Il-mewġa tal-maġġoranza biex toħroġ mill-Unjoni fir-Renju hija indikazzjoni evidenti li kien hemm fosthom ħafna li ma ħassewx li qegħdin f’post li jirrispettahom u li għandu futur għalihom.  Il-Prim Ministru May naħseb li fehmet dan u qegħda tinterpreta tajjeb, f’dan l-istadju, il-polz tal-poplu.  Il-fatt li l-politika liberali li tħaddnet f’dan il-pajjiż u f’ħafna, anki tagħna, u li ġiebet differenzi kbar bejn min huwa fuq umin niżel iktar taħt titlob reazzjoni.  Titlob li mmoru f’pożizzjonijiet taċ-ċentru bażat fuq il-bżonn li min huwa fil-poter jassigura li kull min huwa fis-soċjetà jimxi ‘l quddiem u ma jitħalliex lura waħdu.

L-esperjenza politika

7.      Ta’ disgħa u ħamsin sena, Theresa May, skond ċerti persuni kienet fl-impossibilità li tilħaq f’din il-kariga.  Biss, hawn seħħ proprju l-kontra għax l-esperjenzi politiċi li ġabret tul dawn is-snin qed iservu sabiex jagħtu stabilità u direzzjoni.  Ma hemmx dubju li llum hija differenti u ferm iktar matura politikament minn dak li kienet fl-2010.  Politiku, kull wieħed li jkollu sens u sustanza fih, jibni fuqu nnifsu.  Jibni fuq l-iżbalji u s-suċċessi li jkun wettaq. Jifhem aħjar iż-żmien, isir ferm iktar sensittiv u attent għas-setturi kollha tas-soċjetà.  Il-Ministru tal-bieraħ mhix il-Prim Ministru tallum għax l-esperjenza politika, jingħad x’jingħad, hija vitali u ebda pajjiż demokratiku u f’sensih ma jista’ jarmi.

Il-valuri nsara

8.      Ma hemmx dubju li l-eventi li ġejjin ser ikunu diffiċli għas-soċjetà ingliża.  Biex taqleb minn sistema ġewwa l-Unjoni għal waħda barra fiha ħafna kumplikazzjonijiet.  Ser ikun hemm tbatijiet li l-iktar li ser jiġu effettwati minnhom huma dawk li qegħdin minn taħt.  Dan Theresa May tafu sewwa minħabba l-esperjenza politika tagħha.  Biss, ir-rimedju, is-soluzzjoni għaliha rajtu li qiegħed jiġbed iktar lejn il-lezzjonijiet li l-valuri nsara taw minn żmien għal żmien f’kull soċjetà.  Diskorsha, ħidmietha diġà jidhru li qegħdin fuq dik il-linja proprju biex is-solidarjetà ma tonqosx.  Għax din il-kriżi soċjo-ekonomika ġiebet magħha wkoll waħda ta’ identità.  Waħda li trid iddur lejn l-ankri l-antiki tagħha u tassigura li s-solidarjetà tikber u tiġi prattikata aħjar.  Dak li ser jiġri f’dak il-pajjiż fix-xhur u s-snin li ġejjin ser ikun għalhekk interessanti u influwenti.  Għalkemm ma naqblux mad-deċiżjoni tal-ħruġ mill-Unjoni Ewropea, nawgura minn qalbi l-ħidma t-tajba lill-ex kollega.