14.5.17

F’hiex ġejna.


1. L-eventi ta’ din il-ġimgħa komplew għamlu l-ħsara politika lil pajjiżna. Kull poplu jkollu l-problemi interni tiegħu. Ebda stat ma jista’ jaħrab minn dan. Biss dak li qiegħed iseħħ fil-preżent magħna huwa uniku. Kull Prim Ministru jaf li meta jkun hemm allegazzjonijiet serji kif għandna hawn irid jieħu ħsieb li jgħażel l-interess tal-pajjiz mhux tiegħu. Jgħażel li ma jintilifx il-kredtu li għal raġuni jew oħra nbniet għalina. M’huwiex aċċettabbli fi stat modern, demokratiku, Ewropew li jitħallew isiru dawn l-affarijiet. Il-verità hija li r-reputazzjoni tagħna bdiet tieħu daqqiet mortali.



Abbandun tad-dmir

2. Diġà l-kwistjoni tan-nepotiżu u l-korruzzjoni kienet qed tiġbed l-attenzjoni tal-medja internazzjonali. Imma meta wieħed jikkonsidra li pajjiż bħal tagħna li ġġieled tant biex ikollu huwa wkoll il-Presdienza tal-Unjoni Ewropea jsejjaħ ħesrem elezzjoni ġenerali fiha, din tikber. Għax, l-ewwel, m’għandekx issejjaħ elezzjoni ġenerali waqt li tkun qed tmexxi l-Presidenza. It-tieni, m’għandekx żgur tmur għaliha u tabbanduna dmirijietek waqt li għaddej il-proċess tan-negozjati tal-ħruġ tar-Renju Unit u b’numru ta’ elezzjonijiet kruċjali fl-Ewropa. It-tielet għax b’dan l-aġir tkun qiegħed turi li hemm iktar milli qiegħed jidher fil-wiċċ.

Growing corruption Scandal

3. Tul l-ġimgħa li għaddiet għalhekk dak li qiegħed jidher li qed isir internament qiegħed isib ruħu fil-gazzetti Ewropej. Il-gazzetta Ewropea influenti The Guardian qalet hekk “The Mediterrean Island state’s Presidency of the EU, which began in January has been rocked by allegations of money laundering and kickbacks.” U kompliet, “Malta’s embattled prime minister Joseph Muscat, is facing a growing rebellion in Brussels, where MEP’s are openly calling for his departure amid a growing corruption scandal involving his wife, a Panamianian Shell company and alleged payments from the President of Azerbaijan’s daughter.” Kliem li jitkellmu waħedhom u m’ għandhomx bżonn spjegazzjoni.

Prijorità nazzjonali

4. Din il-kwistjoni m’hix sejra tieqaf hawn. Għadha kif bdiet u qed tiġbor ferm aktar attenzjoni negattiva għalina. Kif l-anqas ma hija ta’ wisq ġieh li l-Prim Ministru jiġi mitlub għat-tieni darba b’ittra sabiex jidher quddiem il-kumitat tal-Parlament Ewropew li qed jinvestiga l-kwistjoni Panama. Anqas ma hija ta’ ġieħ li jibqa’ jirrifjuta. Ma hemm xejn li jista jżommu milli jmur u jiffaċċjhom. Il-verità hemm bżonn li toħroġ urġentement barra. Il-poplu tagħna dan ma jagħmillux ġieħ u jixraqlu li jkollu ferm aħjar.  Hemm għalhekk in-neċessità għall-ġid tagħna lkoll li isem pajjiżna jiġi mnaddaf u lliberat minn kull dell ikraħ li għandu bħalissa fuqu. Din hija prijorità nazzjonali fl-isem l-istess nazzjon tagħna.

Qatt ma rajna bħalhom

5. Kollox wara jkompli jiżdied. Bħall-mozzjoni li ġiet ippreżentata fil-Parlament Ewropew mill-membri parlamentari tal-Partit tal-Ħodor sabiex is-sitwazzjoni f’pajjiżna tiġi diskussa urġentement. Għax nafu li kif wieħed jibni fama ħażina allura jikbru ħwejjeg oħra li fihom pajjiżna jkompli jlaqqat daqqiet oħra. Bħal ma smajna minn Ministru ta’ Stat Reġjonali Germaniz u parti mill-Partit Soċjal-Demokratiku Norbert Walter Borjan li fetaħ attakk fuq s-servizzi finanzjarji tagħna. Xenarju li qabel ma rajniex bħalu. Mhux biss imma b’dak li qiegħed jiżviluppa l-ħin kollu hawn ma aħniex f’posizzjoni li niddefendu ruħna imma li biss naċċettaw passivament.

L-aqwa

6. Ma aħniex fl-aqwa tagħna. Bhal ma anqas aħna mmexxija mill-aqwa Gvern. Anzi, għal min jgħarbel, sejrin direttament ferm iktar l-isfel milli qed naħsbu. Ir-reputazzjoni politika, soċjali u ekonomika tagħna qed issofri u ser jkun iebes biex nerġgħu nġibuha lura. Iktar u iktar issa li l-ewwel hemm numru sew ta’ politiċi b’esperjenza fil-partit tal-Gvern li mhux ser jerġgħu joffru s-servizzi tagħhom u t-tieni li hemm oħrajn li kienu jidhru tant ileqqu qabel fl-2013 li issa fl-2017 marru lkoll fuq il-matt. Għax m’hemmx dubju li t-tluq ta’ żewġ politiċi partikolari bħal Dr. George Vella u Louis Grech ser jaffettwaw aktar l-istabilità interna tal-kabinett. Fuq dan għalhekk dak li qiegħed jiġi offrut illum mill-Partit Laburista ħadd ma huwa ser jemmen li huwa l-aqwa kabinett  fl-istorja.

Demokrazzija, Paċi u Stabbilità

7. Sejrin għalhekk f’elezzjoni ġenerali mimlija inkwiet. Sejrin diġà f’baħar imqalleb u minn dak li qiegħed jidher dan mhux ser jikkalma imma sejjer imur lejn iktar maltempati qawwijin. Iktar mal-jiem jgħaddu iktar ix-xenarju jinbidel. Il-Gvern li kien tant b’saħħtu u sod issa qiegħed iħoss it-tmermir u l-abbandun. Il-poplu huwa għalhekk iktar minn qabel inkwetat dwar dak li kien igawdi tant tajjeb. Hawn ħafna li qed jaraw li għandna theddid varju lid-demokrazija, il-paċi u l-istabilità tagħna. Pedamenti li huma essenzjali biex nimxu fil-progress veru. Proprju għalhekk li qed nifhmu fejn ġabna ħaddiehor li għandha tikber iktar d-determinazzjoni tagħna sabiex dak li għad għandna ma nitilfuhx u nġibu lura dak li tlifna.      

11.5.17

A sigh of relief for Europe.  


               

Emmanuel Macron’s victory in the French Presidential election last Sunday had been largely anticipated following his strong showing in the first round of voting, two weeks earlier. However it was certainly not something anyone could have predicted barely a year ago when Macron first launched his new political movement ‘En Marche’ (on the move). At just thirty nine years of age, Macron is the youngest President in French history and the youngest French head of state since Napolean Bonaparte.

However what has impressed many, even more than Macron’s young age and his rapid rise to the highest post in France, has been his choice of political platform. At a time when it seemed that the political debate was gravitating towards extreme positions or in danger of moving towards a nationalistic, populist standoff, he came out strongly in favour of a balanced ‘centrist’ position. Macron has consistently declared that he is “neither right nor left” and whilst promoting a liberal approach on economic issues, he has always stressed the concept of “collective solidarity”.

And instead of denigrating the European Union, he built his electoral platform around the core belief that a united Europe is essential for the future well-being of the people of France and of the other European countries. Macron is openly pro-European and the EU flag was always on prominent display in his political rallies. However, he is also pro-reform and he has spoken about a number of policy deliberations to re-energise the European project. The leaders of the other EU countries promptly applauded Macron’s victory but, as the Guardian has noted, his victory is “more a cause for relief than celebration”.

A victory for Marine Le Pen and her Front National would have been a catastrophe for the European Union but her party remains a formidable force. In the second round she managed to increase her share of the vote from 21% to 34% and, whilst this is well below Macron’s 66%, it is double the number of votes obtained by her father, Jean Marie Le Pen, when he similarly reached the presidential run-off in 2002.

In addition, voter turnout was the lowest in the last forty years and a significant number of voters either left their ballot paper blank or otherwise spoiled their vote such that almost one third of eligible voters chose neither Macron nor Le Pen. It is surmised that many of these were supporters of the far-left candidate Jean-Luc Melenchon who, although not wanting to vote for the extreme right still decided not to support Macron.

The task facing Macron is a daunting one. He has become president at a time when France is still under a state of emergency in the face of a major terrorist threat and still struggling with very high unemployment brought about by a sluggish economy. Furthermore, it still has to be seen how many of those who voted for him did so because they endorse his stated policies or merely to fend off the challenge from the far right.

Macron’s first test will come very soon when in June France will be holding its legislative elections. He faces the considerable challenge of trying to win a parliamentary majority for his fledgling political movement in a scenario where France’s political landscape is characterised by a strong far right and a strong hard left. Without a majority in parliament it would be difficult for him to deliver on his election promises.

Macron is clearly fully conscious of this predicament. In the immediate aftermath of his election victory, he chose to deliver a speech which was celebratory but not triumphal. His greatest achievement to date is that he has created a new strong centrist platform that is optimistic and ambitious. Addressing thousands of supporters in the grand courtyard of the Louvre, he told them that people everywhere were watching them and waiting for them “to defend the spirit of the Enlightenment, threatened in so many places.” For the moment, at least, they are doing this successfully.

7.5.17

X’qed Jinħeba mill-Poplu.


1. Demokrazija hija soda meta d-dritt għall-informazzjoni korretta jkun imħaddem kif għandu. Il-poplu għandu dritt li jkun jaf il-verità. Għandu jiġi spjegat lilu r-raġunijiet veri wara d-deċiżjoni li jiġu meħuda f’ismu. M’ għandux ikun li jkun hemm il-ħabi. Anqas ma huwa aċċettat li tingħata raġuni b’oħra iktar u iktar meta dik hija diffiċili biex titwemmen. Ftit kienu u għadhom illum jemmnu li sejrin għall-elezzjoni ġenerali għax hemm l-ewwel sinjali li sejrin lejn inċertezza ekonomika u t-tieni għax m’għandhomx jiġu ssagrifikati s-suċċessi. Hemm żgur raġunijiet oħra li qed jinħbew.

Ma mmaturax

2. Il-pajjiż kien qiegħed jisma li kien imħajjar isejjaħ elezzjoni ġenerali, però diversi ma kienux qed jemmnu. Rawha, kif għadhom sal-lum, stramba kif ġiet imsejħa erbatax-il-xahar qabel meta setgħet issir. Bħall-frott bikri li jkun għadu ma mmaturax, it-togħoma ma tantx kienet tajba. Il-pajjiż tista’ tibgħatlu messaġġi, tipprova tbellagħhielu, biss dak li ma jikkonvinċix hemm jibqa. Il-pajjiż fil-maġġoranza tiegħu ma jistax jifhem kif il-Gvern minn naħa l-waħda qed jgħid li l-ekonomija sejra lura minħabba l-klima ta’ inċertezza li nħolqot, però fuq l-oħra qiegħed joħroġ mill-kaxxa wegħdi elettorali li biex twettaqhom irid ikollok ekonomija li hija soda iktar milli qed tpinġiha.

Wisq kontroversji

3. Anki jekk bir-rispett il-Ministru tal-Finanzi qed jitkaxkar stranament minn laqgħa għall-oħra, din l-manuvra politika m’hix tikkonvinċi. Diversi jifhmu li ftit huma dawk il-persuni li jokkupaw kariga ministerjali li jistgħu jiġu “użati” elettoralment. Kien hemm wisq kontroversji, skandli u taħwid f’ta oħrajn.  Nifhmu għalhekk li qed jiġi asserit dak li kien jgħid Mc Luhan “the medium is the message”. Biss hawn min qiegħed jeżamina iktar fid-dettall dak li huwa kliem. Għax l-argument li huwa għaddej jgħid li jekk l-ekonomija kienet qabel verament tajba allura għala dawn iż-żiediet kollha ma sarux f’dak iż-żmien? Għala ħafna minn dak li qiegħed jingħad u jitwiegħed issa ser jipprova jsir meta, skont il-Gvern, hemm l-ewwel sinjali ta’ dgħufija ekonomika?

Dawl ix-xemx

4. Ma tantx qed tagħmel sens in-narrattiva preżenti. Jekk kif ir-rapport annwali tal-Bank Ċentrali tas-sena li għaddiet, 2016 mhux ta’ din is-sena 2017, qiegħed jindika, illi ser ikun hemm tnaqqis ekonomiku, allura wieħed jistaqsi x’miżuri ttieħdu fl-ewwel erba’ xhur tas-sena biex iżżomm dan. Smajt min qalli li dan juri iktar li  hemm bizgħat fondati li l-festin ser jieqaf ħesrem u bikri huwa ukoll. Anqas m’ hemm wisq iktar kredibilità f’ħidmet il-Gvern fil-kwistjoni tal-paga minima nazzjonali. Hawn il-kap tal-Gvern qiegħed jiddikjara li saret żieda. Mentri kif ġie spjegat tajjeb ħafna l-Ħadd li għadda fit-Times minn Joe Farrugia tal-Malta Employers Association “there was no minimum wage increase but a mechanism to reduce the number of workers earning the lowest amount set by law.” Hawn f’dan ferm iktar indikazzjonijiet li l-verità mhux tidher għad-dawl tax-xemx.

Biżgħa u instabbilità

5. Il-bizgħat, l-instabbilità u n-nuqqas ta’ ċertezza f’din il-gimgħa kibru sew għal dawk li qed jgħixu u jsegwu x’qed jiġri. L-għaggla lejn l-elezzjoni b’slogan politiku li huwa mimli ftaħir żejjed għal bnedmin li huma x-xjuh tas-sienja jfissru li l-pożizzjoni hija ferm iktar gravi milli qegħda tiġi mpinġija. Diġà huwa gravi li sejrin għal dan il-proċess b’xabla ta’ Demokle imdendla fuq ras il-Gvern b’inkjesta maġisterjali xejn faċili. L-akkużi, is-suspetti, l-allegazzjonijiet u dak li qiegħed jingħad fit-triq m’hix proprju il-klima elettorali t-tajba. Kull min iħares lejn mexxejja passati u ta’ integrità jew ħadu d-deċizjonijiet interni tagħhom, inkella stennew sakemm l-arja tiċċara qabel daħlu għaliha. Dan huwa magħruf, għalhekk hemm min qiegħed jgħid li tant hija gravi l-pożizzjoni interna li iktar ma jgħaddi żmien iktar jitla żejt f’wiċċ l-ilma u iktar ssir gravi.

Barra mix-xena

6. Anki bina fil-Presidenza tal-Unjoni Ewropea qamu punti oħra. L-ewwel fuq l-immigrazzjoni irregolari erġajna bdejna nisimgħu - speċjalment b’dak kollu li għaddej bħalissa fl-Italja fejn uħud qed jaraw li din tista’ tfisser li ser nerġgħu nibdew naraw aktar wasliet f’dawn ix-xtut. It-tieni fuq l-importanza tagħna fi ħdan din l-Unjoni waqt dawn ix-xhur. Jekk kif smajna tant fil-bidu ta’ din is-sena li l-futur tagħha qiegħed f’idejna allura kif f’daqqa waħda abdikajna? Mhux biss abbandunajna imma f’dan il-każ qed nidhru wkoll bħala mhux mimlijin b’responsabbilità. Waqt li bdew l-battuti inizjali tat-trattativi mar-Renju Unit, pajjiżna jidher li ħareġ barra mix-xenarju. Proprju fil-mument meta stajna nippruvaw u nasserixxu li għandna nkunu hemm u għandu jkollna Presidenza f’idejna, qed naraw il-kontra.  

Dritt għall-verità

7. Proprju meta tara dan u aktar li tifhem għala hemm parti sostanzjali tal-poplu li qed tifhem li hemm iktar milli jidher. Hemm iktar dawk li qed jindunaw li qed jiġi lilhom mgħottija fatti u ċirkostanzi li m’humiex konvenjenti għall-Gvern li jiddikjara. Il-poplu għandu dritt għall-verità u għalhekk għandu kull raġun jitlob li jkun jaf dak li qiegħed jinħeba minnu.

Salve, ħabib.



Sirt nafu meta ġie jagħmel il-prattika tal-avukatura fl-uffiċċju tiegħi f’Bormla fl-1970.  Kien żagħżugħ attent, intelliġenti, b’dawk l-għajnejn tiegħu sbieħ u żoroq, isegwu kollox.  Jiena kont għadni deputat fl-ewwel leġislatura tiegħi.  Meta nkunu spiċċajna milli nkellmu lill-klijenti, konna nibqgħu ftit ħin ieħor fl-uffiċċju, niddiskutu l-każijiet, il-punti legali, u wara, aktarx, il-politika tal-mument.  Peppinu, anki dak iż-żmien, kien qarrej u infurmat. 

Kien interessat kemm fil-letteratura, kif ukoll f’dak li kien qiegħed jiġri, f’pajjiżna u barra, dak il-mument.  B’dak il-mod tiegħu ġentili, u mingħajr ma jimponi ruħu, kien jgħaddi kummenti mimlija sens tar-realtà u sentiment nisrani.  Imbagħad beda jaħdem ta’ avukat u, għalkemm ma baqax jiġi l-uffiċċju, bqajna niltaqgħu u niddiskutu fil-Qorti, bejn il-kawżi.  Jew għall-kafè għand Gambrinus.

Bqajna f’kuntatt anki iktar spiss, u iktar bi qbil, meta daħal huwa wkoll għall-attività politika.  Fil-laqgħat, fl-Istamperija, il-kontribuzzjoni tiegħu kienet ta’ wieħed li ma kienx biss infurmat u matur, iżda wkoll ta’ wieħed li irrifletta fit-tul.  La kien estrem fl-opinjoni u lanqas fl-espressjoni.  Niftakar meta fl-Eżekuttiv, dak iż-żmien fl-Oppożizzjoni, lejn in-nofs tas-snin sebgħin, konna qegħdin niddiskutu jekk il-Partit kellux jintrabat mal-ħsieb li Malta tissieħeb mal-Komunità Ewropea. 

Kien hemm min kien jibża’ li nitilfu l-Indipendenza li akkwistajna għaxar snin qabel.  Oħrajn tkellmu favur, għaliex kien jaqbel għall-ekonomija ta’ pajjiżna li nkunu f’suq daqshekk kbir u bi drittijiet ugwali ma’ nazzjonijiet ferm ikbar.  Niftakar lil Peppinu jgħid: “Li l-Ewropa tkun magħquda jaqblu fuqha d-demokristjani, u anki l-komunisti Ewropej, u hija l-idea tal-futur.  Iżda, qabel xejn, jeħtieġ naraw li ma jkunx milqut ħażin il-ħaddiem Malti”.  Aċċetta għax ġie konvint.  Imbagħad ikkontesta l-elezzjoni ġenerali, tela’ u ltqajna fil-Parlament.

Meta konna fil-Gvern, wara l-1987, il-Prim Ministru Fenech Adami ħatru Segretarju Parlamentari, bl-inkarigu speċjali tal-Housing.  Naħseb li dan sar għaliex Eddie kien jemmen kemm kellu kuxjenza soċjali, kemm kien ġust, kemm kien onest.  Barra milli jara li d-djar jiġu allokati sew u lil min jistħoqq, Peppinu beda jaħseb biex jiżdiedu d-djar x’jitqassmu. 

Niftakar kemm tħabat biex jiġu mislufa l-fondi mill-Bank Ewropew tal-Investiment.  Niftakru jiġi Bormla meta konna ser nibnu l-blokk ta’ Santa Liena, fejn kien tneħħa bini perikoluż u nieqes mill-iġjene.  Niftakru jitħabat biex jinbnew il-blokki fuq is-Sur tal-Furjana.  U tant imkejjen oħra.  Ħafna familji għandhom post deċenti, fejn joqogħdu, sforz it-taħbit tiegħu.

Wara l-elezzjoni tal-1992, Eddie biddillu l-Ministeru tiegħu u bagħtu miegħi, b’inkarigu speċjali fix-Xogħol u r-Riżorsi Umani.  Fil-fatt, però, Peppinu beda jaħdem f’kull qasam li kelli fil-Ministeru tiegħi.  Kien jinteressa ruħu, naturalment fil-kwestjonijiet sindakali, u fl-ETC (fejn sab l-ispalla ta’ Lawrence Zammit), fil-Koperattivi (niftakru jistudja fuq l-esperimenti ta’ Mondragon), iżda wkoll fil-Mużewijiet, fil-Libreriji u fil-Kultura, barra mill-Edukazzjoni, in ġenerali. 

Għadni nġib quddiem għajnejja l-entużjażmu tiegħu meta għajtulna għaliex instab ipoġew paleo-kristjan taħt it-Triq tal-Barrani.  Inżilna biex narawh minn trunċiera fonda, iktar minn m’ogħla bniedem, u kellhom jgħinuna biex nitilgħu ‘l fuq.  Kien jiltaqa’ sikwit ma’ Peter Serracino Inglott, li kien iqaddes fiċ-ċimiterju ta’ Ħal Tarxien, u kien għalhekk jibda minn filgħodu, qabel il-kafè, jitkellem u jisma’ fuq il-Kultura u l-Edukazzjoni.

Wara li għażluni President, u Peppinu ingħażel Maġistrat, it-toroq tagħna nfirdu.  Dawn l-aħħar snin bqajt insegwih minn dawk ir-riċensjonijiet li huwa baqa’ jikteb.  Mill-pinna tiegħu kont ninduna li kien l-istess Peppinu tal-1970: letterat, kolt, ġentili, nisrani, jħobb lil min hu minn taħt, u lill-batut.

Saret moda li titkellem b’nuqqas ta’ rispett fuq in-nies tal-politika.  Naf mill-qrib lil Peppinu Cassar: bħala avukat u bħala Maġistrat ħadem bħalma ħadem bħala bniedem fil-politika, fis-setgħa u fl-Oppożizzjoni.  Bl-intenzjoni retta, bil-ġustizzja, bl-onestà, iżda wkoll bl-intelliġenza, bil-kultura u bl-imħabba lejn il-proxxmu kollu.  Kien ta’ unur għal pajjiżna li jkollu nies, għas-servizz tal-poplu, bħal ma kien Peppinu.

Salve ħabib u grazzi tal-eżempju!  Jalla dan l-eżempju jiġi imitat.


Ugo Mifsud Bonnici
President Emeritu





3.5.17

The Next Conflict?


Whilst our attention in Malta is justifiably focused on the latest Panama Gate developments, elsewhere a serious international crisis continues to unfold rapidly. Unfortunately the North Korea issue seems to be drifting towards the worst possible scenario, open military conflict with the threatened use of nuclear weapons.

Since 1945, the Korean peninsula has been divided into two along the 38th parallel; the north under a communist regime and the south a democratic republic. Between 1950 and 1953 the two countries went to war and since then tension between them remains high. In the last weeks the situation has deteriorated as North Korea has taken an increasingly hostile stand. It is known that the country is in possession of nuclear weapons and it is persisting in testing missiles capable of delivering these weapons. Concurrently, the new Trump Administration seems set to resolve this issue. There appears to be a change in US policy, from what had been defined as “strategic patience” to a more active engagement, which does not exclude military intervention.

One key aspect of the problem is the particular nature of the North Korean regime. It has to be remembered that North Korea is led by a form of communist monarchy which is now in its third generation; the first supreme leader Kim Il Sung having been succeeded by his son Kim Jong Il, the father of the present leader Kim Jong Un. North Korea is one of the most repressive regimes anywhere with its population deprived of their fundamental human rights and also suffering great poverty.

Certainly one cannot ignore the nuclear threat presented by North Korea, especially in the context of its close geographical proximity to South Korea, Japan and also China. These countries have, in the past, pursued different measures with the objective of finding a diplomatic solution but without success. Indeed, the diplomatic experience accumulated over the last sixty years has failed to find the answer to the basic question of how to deal with North Korea. Even the US President Donald Trump, who during his electoral campaign had passed critical comments concerning what was perceived as China’s “inaction” vis-a-vis North Korea, has changed his point of view after acknowledging the complexity of the relationship between China and North Korea.

The situation is a very dangerous one because, despite all the efforts made by the international community, Kim Jong Un is persisting in the development of North Korea’s nuclear capability. It is thought that he considers this as a “deterrent” and possibly even sees it as a guarantee for his future survival. However, North Korea’s neighbours clearly see it as an impending threat to their citizens, as a source of possible blackmail and a menace to peace in the region. The international community shares this view, especially since Kim Jong Un seems intent upon developing ballistic missiles able to deliver nuclear weapons as far away as the USA. The fact that a number of test-fires of such missiles have failed is no reassurance as long as North Korea’s development programme continues.

The new US Secretary of State Rex Tillerson has rightly said that “Failing to act now on the most pressing security issue in the world may bring catastrophic consequences”. One must act but the question is how? Are there other non-military measures, such as further economic sanctions, which could be taken and would they suffice to persuade North Korea to stop its nuclear programme? The Pope has pleaded with world leaders to persist in the efforts to find a diplomatic solution. Established journals have similarly expressed their opinion for a non-military response. The Guardian led with an editorial “Apocalypse not right now” and The Economist “Handle with Extreme Care”.  

A recourse to arms, especially one carrying the threat of nuclear escalation, would have devastating effects upon the region and in particular upon both Koreas. Kim Jong Un must realise this and one would, normally expect that this would be a sufficient reason to make him abandon his present confrontational course. However, one must not assume that the North Korean leader’s prime concern is the interest of his people. His perspective might be more focused on what is the best course to follow in his endeavour to retain absolute power and it is this factor that will condition his action. This is the price to be paid when a leader puts his own interests above those of his country and it is a price which must be borne by the very same citizens who have been indoctrinated to worship their leader.

The near future will enlighten us on how the situation will evolve. In the meantime we can only hope that the diplomatic route will carry the day.


La diplomazia uccisa dagli insolenzi




1.     Hemm bnedmin li jitwieldu diplomatiċi f’għemilhom u fi kliemhom.  Jafu kif iqegħdu l-kelma tajba, u kif iġibu ruħhom mal-oħrajn.  Tiġihom naturali.  Biss, irridu nammettu li l-maġġoranza fid-dinja m’għandhomx dawn it-talenti, u anzi ġejjin proprju mill-kontra.  Tant dan huwa minnu li minn żmien ir-Rinaxximent kiber l-għarfien: l-ewwel, tal-bżonn ta’ manwal li jispjega kif wieħed għandu jġib ruħu mal-oħrajn, li Baldassere Castiglione kien niseġ tant tajjeb.  It-tieni, fil-bżonn li pajjiż ikollu fi ħdanu servizz diplomatiku u ta’ bnedmin li jidħlu fis-servizz tiegħu f’isem pajjiżhom.



2.     Dawk li huma messaġġiera ta’ aħbarijiet f’isem min jibgħathom, li jirrappreżentawhom fiċ-ċerimonji u li xi drabi jingħata lilhom ukoll il-poter li jinnegozjaw tratti varji bejn Stat u ieħor.  Sekli twal għaddew sabiex l-arti tad-diplomazija tikber, tiżviluppa u tiġi ipprattikata b’suċċess.  Jingħad li kienet il-Knisja Kattolika li, minn dak iż-żmien, kienet minn tal-ewwel li kellha servizz diplomatiku organizzat u akkreditat.  Ir-realtà hija li d-dinja, ħafna drabi, tiddependi mill-ħidma t-tajba ta’ dawn il-bnedmin.  Li flok iġelldu, ifittxu kompromess.  Li flok jinsulentaw, jaffermaw iktar toroq ta’ rikonċiljazzjoni.  Bnedmin li jiddependu minn kemm il-politiċi jippermettulhom spazju biex iservu fihom.



3.     Dawn il-lezzjonijiet, bażati fuq esperjenzi twal u kostanti, mhux kull Stat jeħodhom il-ħin kollu.  Hemm mumenti meta jiżgarraw, u flok jimxu ma’ dak li ta’ qabilhom bnew, jispiċċaw f’toroq komplikati.  Hekk qed naraw iseħħ quddiemna f’dawn l-aħħar xhur bejn numru ta’ pajjiżi fl-istess Kunsill tal-Ewropa.  Organizzazzjoni li għamlet il-ġid u fiha hemm sebgħa u erbgħin Stat attiv u rappreżentat.  Marbutin ma’ numru ta’ prinċipji għas-sewwa u statut fejn id-drittijiet u l-libertajiet fundamentali tal-bniedem jiġu affermati u protetti.



4.     M’għandux ikun li f’din l-età nibqgħu naraw Stati jinsulentaw pubblikament lil xulxin.  Qegħdin verament f’mument żbaljat meta jkollna l-Olanda u t-Turkija mitlufa fi proċess li fih nistgħu biss nieħdu eżempji żbaljati ta’ kif popli ċivilizzati jġibu ruħhom.  Forsi dan kollu qam għax naħa ma kinetx biżżejjed attenta għal dak li għaddej fl-oħra.  Ix-xenarju ma ġiex kalkulat biżżejjed quddiem il-fatt li ftit ġimgħat ilu l-Olanda kienet f’lejliet elezzjoni ġenerali fejn partit tad-daqqiet ta’ ħarta fuq in-naħa tal-lemin estrem qal ħmerijiet varji.  Wieħed li kien qiegħed isaħħan lin-nies kontra bnedmin li huwa jarahom bħala barranin.  Partit li rreġistra iktar kunsensi elettorali milli kellu qabel proprju fuq din il-mewġa żbaljata ta’ populiżmu.  Mewġa bażata fuq il-premessa żbaljata li azzjonijiet bażati fuq il-forza jistgħu jżommu l-immigrazzjoni irregolari.



5.     Kien hemm, u għad hemm għalhekk f’dak il-pajjiż, tensjoni akbar mis-soltu.  Forsi f’dan ma kienx proprju l-aħjar żmien propizju li wieħed jibgħat ministru tiegħu biex jipperswadi ċittadini Torok dwar il-bżonn li jivvutaw favur f’referendum li ser isir fis-16 ta’ April, proprju f’Ħadd il-Għid il-Kbir fit-Turkija, li fih il-President qed jittanta jikseb ferm iktar poteri milli forsi għandu.  Biss, dan b’ebda mod ma jista’ jiġġustifika li pajjiż jirrifjuta d-dħul ta’ ministru ta’ pajjiż ieħor li għandu relazzjonijiet diplomatiċi ġejjin fis-sekli.



6.     Għax huwa diġà gravi li tinsulenta ambaxxatur ta’ Stat ieħor, però huwa iktar gravi li żżomm ministru, tittrattah ħażin, tinterrogah għal siegħa u nofs u tibgħatu lura minn fejn ġie.  Aġir xejn dekoruż, proprju f’pajjiż bħall-Olanda li jikkunsidra ruħu bħala l-iktar tolleranti, progressiv, illuminat fejn hemm il-multikulturaliżmu u miftuħ għall-bnedmin.  Bir-reazzjonijiet u bl-insulti li smajna jingħadu fuq dan l-inċident diplomatiku mill-iktar gravi huwa ċar li ser nibqgħu bi problema Ewropea mill-iktar kumplikata.  Waħda li issa u iktar ‘il quddiem titlob ħidma tajba minn pajjiżna f’dan il-mument meta l-Presidenza hija f’idejna u li fiha s-servizz tad-diplomazija t-tajba topera u taħdem.  Għax m’għandniex inħallu li l-insolenzi jkissru l-ħidma t-tajba tad-diplomazija.






Sir Ugo Mifsud




1.      L-attenzjoni lejn persuni li jokkupaw karigi pubbliċi qatt ma naqset fis-snin.  Ma kienx hemm żmien li fih, min jiġi maħtur jew inkarigat, ma tiġix minnu mistennija mġieba korretta.  Kif anzi nafu, aktar ma tkun ‘il fuq, iktar is-soċjetà tippretendi minnek.  Dan minn dejjem, iktar u iktar fit-tħaddim ġust tas-sistema demokratika tagħna.  Sistema li minnha nfisha trid informazzjoni korretta dwar min qiegħed imexxiha u dan sija fl-aspett pubbliku, kif ukoll dak privat.  Anzi, hija parti mill-ġebla tax-xewka tagħha li jkun hemm informazzjoni kontinwa u diretta.



2.      Tul dawn is-snin, kienet importanti dejjem li l-poplu jkun infurmat u mgħarraf fuq kif bniedem jimxi fiż-żewġ setturi.  Ħafna kienu, u għadhom, jagħtu piż għal dan kollu.  Hemm soċjetajiet li ma jħaddnux din il-linja.  Biss, is-soċjetà xorta waħda trid tkun taf u xorta tagħmel il-ġudizzji tagħha.  Żgur li ħadd ma huwa anġlu, anqas li min qiegħed fil-ħajja pubblika qiegħed jgħix f’xi kunvent tal-klawsura.  Imma l-pajjiż irid ikun jaf u jara.  Wara jrid ikun hu li jara x’piż jagħti fil-kalatura tal-ġudizzju tiegħu.



3.      Pajjiżna huwa fortunatament mimli bi storja twila ta’ politiċi li jafu b’din ir-regola u josservaw il-piżijiet u r-responsabbiltajiet tagħha.  Jekk inħarsu lejn il-passat insibu diversi eżempji ta’ opinjonijiet politiċi varji.  Ħafna politiċi batew, fil-ħajja personali tagħhom il-faqar, u sabu ruħhom ukoll suġġetti ta’ attakki inġusti fil-konfront tagħhom.  Naħseb li lkoll taqblu li wieħed minnhom kien Sir Ugo Mifsud.  Politiku, Prim Ministru ta’ pajjiżna li serva fil-perjodi diffiċli.



4.      L-ewwel, fil-bidu tas-sistema parlamentari wara ftit qabel il-bidu tat-Tieni Gwerra Mondjali, bil-kumplikazzjonijiet li kien hemm.  Serva b’mod mill-iktar eżemplari oriġinarjament fl-Unione Politica Maltese, u wara meta kien hemm l-għaqda taż-żewġ partiti bħala Kap tal-Partit Nazzjonalista.  Avukat attent, b’reputazzjoni internazzjonali, moderat li kien patrijott, u fl-istess ħin, leali lejn il-Kuruna.  Ma kienx estremist; kien ifittex iċ-ċentru fil-ħidma.  Jagħraf il-problemi soċjali li s-soċjetà kienet għaddejja minnhom.  Persuna li jħares fit-tul u mhux biex jirreaġixxi għall-mument.



5.      Kien taħtu li bdiet l-ewwel leġislazzjoni soċjali u li ttieħdu l-passi importanti bħall-bini ta’ djar għall-ħaddiema, li għadhom użati sal-ġurnata tallum.  Kif kien ukoll taħtu li bdiet il-politika sabiex pajjiżna jibda t-triq għas-settur turistiku.  Għadda minn kumplikazzjonijiet kbar, speċjalment meta fl-1939, waqt li kien qed imexxi ‘l-pajjiż sab lill-Gvern Kolonjali, għar-raġunijiet tiegħu, jissospendi l-Kostituzzjoni.  Biss, iktar jiem diffiċli kienu dawk li fihom sab ruħu jiddefendi u jaqbeż għall-Maltin fil-Kunsill tal-Gvern meta ttieħdet id-deċiżjoni li numru minnhom jitneħħew minn pajjiżna.



6.      Kien tul dak id-diskors li huwa għamel fid-9 ta’ Frar 1942 li, fil-battikata li ħa, ħassu ħażin u jumejn wara tilef ħajtu fl-età ta’ 51 sena.  F’din is-sena li jagħlaq 75 sena, għandna d-dmir li nfakkru dak li għadda minnu u fl-istess ħin infaħħru l-imġieba eżemplari tiegħu.  Imġieba li baqgħet f’dan kollu mudell għal min irid iġib ruħu sewwa fil-politika.  Kuraġġuż, onest, mimli rġulija, u fuq kollox, trasparenti.  Ġieb ruħu sewwa sija fil-ħajja privata, kif ukoll f’dik pubblika.  Għalhekk baqa’ maħbub u għalhekk ser jibqa’ mfakkar.  Eżempju kbir għal dawk kollha li qegħdin fil-ħajja politika jew li jitħajru jidħlu għaliha.


ĦAL TARXIEN/RAĦAL ĠDID – TRIQ NAZZARENU – XOGĦLIJIET

35817. L-ONOR. CARMELO MIFSUD BONNICI staqsa lill-Ministru għall-Kultura, l-Artijiet u l-Gvern Lokali: Jista’ l-Ministru jgħid x’xogħlijiet...