1. Ma hemmx dubju li din kienet ġimgħa diffiċli għall-Gvern. Id-dibattitu parlamentari li segwa b’ritmu qawwi fl-erbat’ijiem tagħha wera biċ-ċar li l-mozzjoni tal-Oppożizzjoni kienet qegħda tittieħed bl-aktar serjetà. Il-membri parlamentari eletti fi ħdan il-Partit Nazzjonalista ħadu sehem attiv u ressqu għall-attenzjoni tal-poplu punti mill-iktar validi. Ħareġ biċ-ċar il-kuntrast bejn Oppożizzjoni li ma kentix qed tieħu sehem u n-naħa tal-Gvern li ressqet għall-konsiderazzjoni l-ħidma li saret u li għadha għaddejja. Dan hu li l-poplu ra u fehem li qiegħed iseħħ.
2. M’hemmx dubju wkoll li diversi persuni oħra analizzaw iktar fil-fond dak li kien seħħ u li kien għaddej. L-ewwel, il-mod li bih l-Oppożizzjoni resqet lejn din is-sitwazzjoni politika. Stajt nara fl-ewwel laqgħa tiegħi tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra li l-Partit Laburista, minkejja dak kollu li ppruvajt ngħidilhom, kellhom pjan imfassal f’rashom. Il-pjan kien mozzjoni ta’ sfiduċja u, fl-istess ħin, mozzjoni ta’ giljottina. Il-verità hija li ma kienx hemm bżonn tagħhom għax fuq l-aġenda parlamentari kien hemm liġi li għandha konsiderazzjonijiet finanzjarji li jekk ma tgħaddix għandha l-konsegwenzi politiċi tagħha.
3. Ma hemmx dubju li ma riedux jisimgħu mir-raġuni. Riedu jieħdu r-riedni f’idejhom, jimponu fuqna aġenda u ħin limitat għad-diskussjoni. Hekk ippruvaw jagħmlu u fuq it-tnejn ma rnexxielhomx. Illum nafu li meta l-maskra nkixfet kellhom ineħħu l-mozzjoni ta’ giljottina. Kellhom jirtirawha għax il-pajjiż kien fehem li qegħdin, l-ewwel, jagħlqu ħalq il-membri tal-Gvern; it-tieni, li jneħħu d-dritt tal-Gvern li jiddefendi ruħu u, it-tielet, li jagħmlu sarima ma’ ħalq il-membri parlamentari tal-Oppożizzjoni. Il-Gvern ma ħassx li għandu joqgħod għal dan. Stabbilixxa għall-membri eletti fi ħdanu żmien raġjonevoli, però l-Oppożizzjoni baqgħet iżżomm lura lill-membri tagħha milli jitkellmu, ma jmurx jgħidu dak li m’għandhomx.
4. M’hemmx dubju wkoll li l-poplu fehem li tant il-Partit Laburista ma kellux xi jgħid fuq ħidmet il-Gvern li għażel li l-mozzjoni ta’ sfiduċja jħalliha xotta xotta. Kif seta’ l-Gvern jiddefendi ruħu jekk l-Oppożizzjoni ma qalet xejn, salv fl-aħħar nett meta kienet ċerta li tagħlaq hija d-dibattitu? X’metodi demokratiċi huma dawn? Għala kien hemm daqshekk biża’ u nuqqas ta’ kuraġġ, l-ewwel, li tiddjaloga; u t-tieni, li tħalli lill-membri l-oħra tal-Oppożizzjoni jitkellmu? Deher ċar li kellhom f’rashom li rnexxielhom jaħdmu kollox bizzilla għax għandhom “strateġija” invinċibbli.
5. M’hemmx dubju li dawk li qegħdin wara l-kwinti tal-Kap tal-Oppożizzjoni ppruvaw imewtu l-effett tal-mozzjonijiet billi jħallu lilu biss jitkellem. Diġà kien ċar li ħallew ġimgħa tgħaddi bejn l-effett ta’ ċerti diskorsi u ġibdu l-Konferenza Ġenerali fuq ġimagħtejn. Diġà għamlu ħilithom sabiex jifirdu l-“ġdid nett” mill-“ġdid” u mill-“qadim nett”, però ħadd ma seta’ jifhem għala d-diskors tal-Kap tal-Oppożizzjoni kien kollu fuq ħajtu. Għal mument erġajna morna lura għad-diskors inizjali tiegħu meta nħatar u stajna naraw li f’erba’ snin ma nbidel xejn, la mill-kontenut u anqas mill-metodu. Kollox baqa’ statiku.
6. M’hemmx dubju lanqas li fid-dinja tal-politika hemm dawk li jifhmu x’inhuwa għaddej u dawk li le. Mexxej politiku, jekk irid juri li huwa kapaċi jidħol għall-piż tar-responsabbiltà jrid juri li huwa kapaċi u li ma daħħalx lilu nnifsu f’dinja oħra. Kull politiku għandu l-istorja ta’ ħajtu x’jirrakkonta u hemm mument meta dan għandu jingħad, però li tgħidhom issa, b’repetizzjonijiet, jistgħu juru li dak li jkun ikun qed jaħrab mill-problemi u jgħix fid-dinja tal-fatati. Partit fl-Oppożizzjoni mistenni li għandu l-ħin għal dan, imma jekk mhux qed jutilizzah, joħorġu dawn it-tip ta’ “sotto-strateġiji”.
7. Fl-aħħarnett, m’hemmx dubju lanqas li l-kuntrast bejn iż-żewġ mexxejja deher ċar nhar il-Ħamis, meta tkellem il-Prim Ministru Lawrence Gonzi. Il-Kap tal-Partit Nazzjonalista wera ruħu miftuħ għad-djalogu, magħluq għall-impożizzjoni, determinat li jersaq lejn il-vot, kuraġġjuż li jaffronta u mhux jaħrab mill-argumenti. Irnexxielu jżomm lill-Oppożizzjoni milli twettaq dak li ppruvat tagħmel bil-mozzjonijiet ta’ giljottina. Irnexxielu jħalli u jiggarantixxi ħin lil kull min ried jitkellem. Irnexxielu juri li huwa bniedem ta’ esperjenza, kapaċi jaffronta s-sitwazzjonijiet diffiċli u jibqa’ kalm u umli f’ħidmietu. M’hemmx dubju li l-poplu jagħraf u japprezza dawn il-kwalitajiet f’mumenti daqshekk iebsa.
2. M’hemmx dubju wkoll li diversi persuni oħra analizzaw iktar fil-fond dak li kien seħħ u li kien għaddej. L-ewwel, il-mod li bih l-Oppożizzjoni resqet lejn din is-sitwazzjoni politika. Stajt nara fl-ewwel laqgħa tiegħi tal-Kumitat Permanenti dwar ix-Xogħol tal-Kamra li l-Partit Laburista, minkejja dak kollu li ppruvajt ngħidilhom, kellhom pjan imfassal f’rashom. Il-pjan kien mozzjoni ta’ sfiduċja u, fl-istess ħin, mozzjoni ta’ giljottina. Il-verità hija li ma kienx hemm bżonn tagħhom għax fuq l-aġenda parlamentari kien hemm liġi li għandha konsiderazzjonijiet finanzjarji li jekk ma tgħaddix għandha l-konsegwenzi politiċi tagħha.
3. Ma hemmx dubju li ma riedux jisimgħu mir-raġuni. Riedu jieħdu r-riedni f’idejhom, jimponu fuqna aġenda u ħin limitat għad-diskussjoni. Hekk ippruvaw jagħmlu u fuq it-tnejn ma rnexxielhomx. Illum nafu li meta l-maskra nkixfet kellhom ineħħu l-mozzjoni ta’ giljottina. Kellhom jirtirawha għax il-pajjiż kien fehem li qegħdin, l-ewwel, jagħlqu ħalq il-membri tal-Gvern; it-tieni, li jneħħu d-dritt tal-Gvern li jiddefendi ruħu u, it-tielet, li jagħmlu sarima ma’ ħalq il-membri parlamentari tal-Oppożizzjoni. Il-Gvern ma ħassx li għandu joqgħod għal dan. Stabbilixxa għall-membri eletti fi ħdanu żmien raġjonevoli, però l-Oppożizzjoni baqgħet iżżomm lura lill-membri tagħha milli jitkellmu, ma jmurx jgħidu dak li m’għandhomx.
4. M’hemmx dubju wkoll li l-poplu fehem li tant il-Partit Laburista ma kellux xi jgħid fuq ħidmet il-Gvern li għażel li l-mozzjoni ta’ sfiduċja jħalliha xotta xotta. Kif seta’ l-Gvern jiddefendi ruħu jekk l-Oppożizzjoni ma qalet xejn, salv fl-aħħar nett meta kienet ċerta li tagħlaq hija d-dibattitu? X’metodi demokratiċi huma dawn? Għala kien hemm daqshekk biża’ u nuqqas ta’ kuraġġ, l-ewwel, li tiddjaloga; u t-tieni, li tħalli lill-membri l-oħra tal-Oppożizzjoni jitkellmu? Deher ċar li kellhom f’rashom li rnexxielhom jaħdmu kollox bizzilla għax għandhom “strateġija” invinċibbli.
5. M’hemmx dubju li dawk li qegħdin wara l-kwinti tal-Kap tal-Oppożizzjoni ppruvaw imewtu l-effett tal-mozzjonijiet billi jħallu lilu biss jitkellem. Diġà kien ċar li ħallew ġimgħa tgħaddi bejn l-effett ta’ ċerti diskorsi u ġibdu l-Konferenza Ġenerali fuq ġimagħtejn. Diġà għamlu ħilithom sabiex jifirdu l-“ġdid nett” mill-“ġdid” u mill-“qadim nett”, però ħadd ma seta’ jifhem għala d-diskors tal-Kap tal-Oppożizzjoni kien kollu fuq ħajtu. Għal mument erġajna morna lura għad-diskors inizjali tiegħu meta nħatar u stajna naraw li f’erba’ snin ma nbidel xejn, la mill-kontenut u anqas mill-metodu. Kollox baqa’ statiku.
6. M’hemmx dubju lanqas li fid-dinja tal-politika hemm dawk li jifhmu x’inhuwa għaddej u dawk li le. Mexxej politiku, jekk irid juri li huwa kapaċi jidħol għall-piż tar-responsabbiltà jrid juri li huwa kapaċi u li ma daħħalx lilu nnifsu f’dinja oħra. Kull politiku għandu l-istorja ta’ ħajtu x’jirrakkonta u hemm mument meta dan għandu jingħad, però li tgħidhom issa, b’repetizzjonijiet, jistgħu juru li dak li jkun ikun qed jaħrab mill-problemi u jgħix fid-dinja tal-fatati. Partit fl-Oppożizzjoni mistenni li għandu l-ħin għal dan, imma jekk mhux qed jutilizzah, joħorġu dawn it-tip ta’ “sotto-strateġiji”.
7. Fl-aħħarnett, m’hemmx dubju lanqas li l-kuntrast bejn iż-żewġ mexxejja deher ċar nhar il-Ħamis, meta tkellem il-Prim Ministru Lawrence Gonzi. Il-Kap tal-Partit Nazzjonalista wera ruħu miftuħ għad-djalogu, magħluq għall-impożizzjoni, determinat li jersaq lejn il-vot, kuraġġjuż li jaffronta u mhux jaħrab mill-argumenti. Irnexxielu jżomm lill-Oppożizzjoni milli twettaq dak li ppruvat tagħmel bil-mozzjonijiet ta’ giljottina. Irnexxielu jħalli u jiggarantixxi ħin lil kull min ried jitkellem. Irnexxielu juri li huwa bniedem ta’ esperjenza, kapaċi jaffronta s-sitwazzjonijiet diffiċli u jibqa’ kalm u umli f’ħidmietu. M’hemmx dubju li l-poplu jagħraf u japprezza dawn il-kwalitajiet f’mumenti daqshekk iebsa.
